Pogoda i klimat

Geografia, klasa 5 · Atmosfera

Najważniejsze w skrócie

Pogoda to stan atmosfery w danym miejscu i czasie — opisujemy ją temperaturą, opadami, zachmurzeniem, ciśnieniem i wiatrem. Klimat to typowy, wieloletni układ pogody na danym obszarze.

Temperaturę mierzymy termometrem, ciśnienie — barometrem, a opady — deszczomierzem. Polska leży w strefie klimatu umiarkowanego ciepłego przejściowego, w którym występują cztery pory roku.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami
Potężna chmura burzowa cumulonimbus
Chmura burzowa cumulonimbus (Autor: Maxime Raynal from France, CC BY 2.0, źródło)

Pojęcia

Pogoda
Stan atmosfery w danym miejscu i czasie (na krótko).
Klimat
Typowy, wieloletni układ pogody na danym obszarze.
Termometr
Przyrząd do pomiaru temperatury powietrza.
Barometr
Przyrząd do pomiaru ciśnienia atmosferycznego.
Opady
Deszcz, śnieg, grad — woda spadająca z chmur.
Klimat Polski
Umiarkowany ciepły przejściowy — cztery pory roku.
Anemometr
Przyrząd służący do pomiaru prędkości wiatru.
Deszczomierz
Przyrząd do mierzenia ilości opadów, podawanej w milimetrach.
Wiatr
Poziomy ruch powietrza z obszaru wyższego ciśnienia do niższego.
Ciśnienie atmosferyczne
Nacisk powietrza na powierzchnię Ziemi, mierzony w hektopaskalach.
Amplituda temperatury
Różnica między najwyższą a najniższą temperaturą w danym okresie.
Osady atmosferyczne
Rosa, szron i szadź — powstają na powierzchni, a nie spadają z chmur.

Sprawdź się

1. Czym mierzymy temperaturę powietrza?

  1. barometrem
  2. termometrem
  3. wiatromierzem
  4. deszczomierzem
Pokaż odpowiedź

B. termometrem — Temperaturę mierzy termometr.

2. Czym mierzymy prędkość wiatru?

  1. Barometrem
  2. Deszczomierzem
  3. Anemometrem
  4. Higrometrem
Pokaż odpowiedź

C. Anemometrem — Anemometr ma obracające się czasze lub śmigiełko.

3. Kierunek wiatru określamy według strony, z której wiatr:

  1. Odchodzi
  2. Skręca
  3. Słabnie
  4. Wieje
Pokaż odpowiedź

D. Wieje — Wiatr północny to taki, który wieje z północy.

4. Ciśnienie atmosferyczne mierzymy:

  1. termometrem
  2. barometrem
  3. higrometrem
  4. deszczomierzem
Pokaż odpowiedź

B. barometrem — Ciśnienie mierzy barometr, a wynik podaje się w hektopaskalach. Termometr pokazuje temperaturę, nie ciśnienie.

5. Na klimatogramie sumy opadów przedstawia się za pomocą ___, a temperaturę powietrza za pomocą krzywej.

  1. strzałek
  2. słupków
  3. poziomic
  4. kół
Pokaż odpowiedź

B. słupków — Opady to słupki odczytywane w milimetrach, a temperatura to krzywa odczytywana w stopniach Celsjusza.

Więcej pytań — razem 66 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami