Lech Wałęsa i narodziny „Solidarności”

W latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku Polską rządziła jedna partia. Ludzie nie mogli swobodnie mówić tego, co myślą, gazety sprawdzała cenzura, a w sklepach brakowało najprostszych rzeczy — po mięso, cukier czy buty stało się w kolejkach, często z kartkami zamiast wolnego zakupu.

W sierpniu 1980 r. robotnicy Stoczni Gdańskiej przerwali pracę. Nie wyszli jednak na ulicę — zostali w zakładzie, bo takiego strajku trudniej było rozpędzić. Na czele protestu stanął elektryk Lech Wałęsa. Strajkujący spisali postulaty, czyli żądania; najważniejszym było prawo do zakładania własnych związków zawodowych, niezależnych od władzy. 31 sierpnia podpisano porozumienie, a we wrześniu powstał związek o nazwie „Solidarność”. W ciągu kilku miesięcy zapisało się do niego blisko dziesięć milionów ludzi.

W grudniu 1981 r. władze wprowadziły stan wojenny: na ulice wyjechały czołgi, działaczy internowano, a „Solidarność” zdelegalizowano. Związek działał dalej w ukryciu. Dopiero w 1989 r. przy Okrągłym Stole władza usiadła do rozmów z opozycją, a czerwcowe wybory przegrała. Wałęsa dostał w 1983 r. Pokojową Nagrodę Nobla, a w 1990 r. został wybrany prezydentem Polski w wyborach powszechnych.

• VIII 1980 — Strajk w Stoczni Gdańskiej.
• 31 VIII 1980 — Podpisanie porozumień gdańskich.
• IX 1980 — Powstanie związku „Solidarność”.
• 13 XII 1981 — Wprowadzenie stanu wojennego.
• 1983 — Pokojowa Nagroda Nobla dla Lecha Wałęsy.
• 1989 — Obrady Okrągłego Stołu i czerwcowe wybory.
• 1990 — Wałęsa prezydentem Polski.

• Lech Wałęsa — Elektryk ze stoczni, przywódca „Solidarności”, później prezydent.
• stoczniowcy — Robotnicy Stoczni Gdańskiej, którzy rozpoczęli strajk.

Kim był Lech Wałęsa z zawodu?

Elektrykiem w Stoczni Gdańskiej.

Co zrobili stoczniowcy w sierpniu 1980 r.?

Przerwali pracę i pozostali w zakładzie — zaczęli strajk.

Dlaczego strajkujący nie wyszli na ulicę?

Strajk w zakładzie trudniej było rozpędzić.

Co to są postulaty?

Spisane żądania strajkujących.

Jaki był najważniejszy postulat z 1980 r.?

Prawo do zakładania niezależnych związków zawodowych.

Kiedy podpisano porozumienia w Gdańsku?

31 sierpnia 1980 r.

Jak nazwano nowy związek zawodowy?

„Solidarność”.

Ilu członków miała „Solidarność”?

Blisko dziesięć milionów ludzi.

Czym jest związek zawodowy?

Organizacją pracowników broniącą ich praw.

Co to była cenzura?

Kontrola gazet, książek i filmów przez władzę.

Czego brakowało w sklepach?

Podstawowych towarów — mięsa, cukru, butów.

Czym były kartki na zakupy?

Talonami, bez których nie można było kupić części towarów.

1. Lech Wałęsa pracował w Stoczni Gdańskiej jako:

1. elektryk
2. spawacz
3. inżynier
4. kapitan

2. Postulaty to:

1. spisane żądania strajkujących
2. nazwiska działaczy
3. listy do rodzin
4. plan pracy stoczni

3. Cenzura polegała na:

1. kontroli gazet, książek i filmów przez władzę
2. zakazie podróży
3. wysokich podatkach
4. braku szkół

4. Internowanie oznaczało:

1. zamknięcie ludzi w ośrodkach bez wyroku sądu
2. wyjazd za granicę
3. utratę pracy
4. karę pieniężną

5. Strajk oznacza:

1. przerwanie pracy dla poparcia żądań
2. zwolnienie z pracy
3. zmianę zawodu
4. urlop