Triola i nuta kropkowana

Muzyka, klasa 5 · Notacja

Najważniejsze w skrócie

Triola to trzy dźwięki grane w czasie, w którym zwykle mieszczą się dwa — oznaczamy ją cyfrą 3 nad lub pod grupą nut połączonych belką.

Nuta kropkowana trwa o połowę dłużej niż jej podstawowa wartość — półnuta z kropką trwa tyle, co trzy ćwierćnuty razem.

Oba te elementy urozmaicają rytm utworu — triole dają wrażenie 'trójkowego' pulsu w metrum parzystym, a kropki nadają rytmowi charakterystyczne, nierówne brzmienie.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami

Ważne daty

Ważne postacie

Pojęcia

Co to triola?
Trzy dźwięki grane w czasie, w którym zwykle mieszczą się dwa.
Jak oznaczamy trioli w zapisie nutowym?
Cyfrą 3 nad lub pod grupą nut.
Co robi kropka przy nucie?
Wydłuża jej wartość o połowę.
Ile trwa półnuta z kropką?
Tyle, co trzy ćwierćnuty.
Jakie wrażenie dają triole w metrum parzystym?
Wrażenie 'trójkowego' pulsu.
Jakie brzmienie nadaje rytmowi kropka?
Charakterystyczne, nierówne.
Czy triola i kropka to to samo?
Nie, to dwa różne sposoby urozmaicania rytmu.
Co łączy nuty trioli w zapisie?
Belka.
Ile trwa ćwierćnuta z kropką?
Tyle co trzy ósemki.
Ile czasu zajmuje triola z ósemek?
Tyle, co dwie zwykłe ósemki.
O ile kropka wydłuża nutę?
O połowę jej wartości.
Gdzie wyraźnie słychać rytm kropkowany?
W marszach i polonezach.

Sprawdź się

1. Triola to…

  1. Dwa dźwięki zamiast trzech
  2. Trzy dźwięki w czasie dwóch
  3. Cztery dźwięki naraz
  4. Rodzaj pauzy
Pokaż odpowiedź

B. Trzy dźwięki w czasie dwóch — To jej podstawowa definicja.

2. Kropka nadaje rytmowi brzmienie…

  1. Bardzo równe
  2. Charakterystyczne, nierówne
  3. Ciche
  4. Bez rytmu
Pokaż odpowiedź

B. Charakterystyczne, nierówne — To typowy efekt użycia nut kropkowanych.

3. Triola z ósemek zajmuje czas…

  1. Trzech ósemek
  2. Dwóch ósemek
  3. Czterech ósemek
  4. Całego taktu
Pokaż odpowiedź

B. Dwóch ósemek — Dlatego brzmi gęściej niż zwykły podział.

4. Puls utworu przy triolach…

  1. Zwalnia
  2. Pozostaje ten sam
  3. Przyspiesza
  4. Zanika
Pokaż odpowiedź

B. Pozostaje ten sam — Takt trwa dokładnie tyle samo.

5. Triola ćwierćnutowa to:

  1. trzy ćwierćnuty w czasie dwóch
  2. trzy ósemki
  3. trzy takty
  4. trzy pauzy
Pokaż odpowiedź

A. trzy ćwierćnuty w czasie dwóch — Triola dzieli czas dwóch ćwierćnut na trzy równe części, a nad grupą stoi cyfra 3. Trzy zwykłe ćwierćnuty zajęłyby o jedną miarę więcej.

Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami