Folklor muzyczny regionów Polski
Muzyka, klasa 7 · Kultura muzyczna
Najważniejsze w skrócie
Każdy region Polski ma własną muzykę ludową: górale śpiewają i grają na skrzypcach i basach góralskich w charakterystycznej, ostrej skali; Kurpie i Podlasie mają swoje unikalne pieśni.
Kapela ludowa to mały zespół instrumentalny, zwykle skrzypce, basy i czasem harmonijka lub dudy, grający do tańca i śpiewu na wsiach.
Oskar Kolberg w XIX wieku spisał tysiące polskich pieśni i melodii ludowych z całego kraju — jego zbiory są dziś najważniejszym źródłem wiedzy o dawnym folklorze.

Ważne daty
- Podhale — muzyka góralska, ostra skala, kapela
- Kurpie, Podlasie — unikalne regionalne pieśni
- Kapela ludowa — skrzypce, basy, czasem dudy
- Oskar Kolberg — spisał tysiące polskich pieśni ludowych
- XIX wiek — czas wielkiego zbierania folkloru
Ważne postacie
- Muzyka góralska — skrzypce, basy, ostra skala
- Kapela ludowa — mały zespół instrumentalny wsi
- Oskar Kolberg — zebrał tysiące polskich pieśni
- Dudy — dawny instrument ludowy
Pojęcia
- Jakie instrumenty są typowe dla muzyki góralskiej?
- Skrzypce i basy góralskie.
- Co to kapela ludowa?
- Mały zespół instrumentalny grający muzykę wiejską.
- Kto spisał tysiące polskich pieśni ludowych?
- Oskar Kolberg.
- W jakim wieku działał Oskar Kolberg?
- W XIX wieku.
- Jak nazywa się wielotomowy zbiór Kolberga?
- Lud.
- Jaki charakter ma skala muzyki góralskiej?
- Ostry, charakterystyczny.
- Wymień region Polski znany z odrębnego folkloru poza Podhalem.
- Np. Kurpie lub Podlasie.
- Do czego służyła dawniej muzyka ludowa?
- Towarzyszyła pracy, obrzędom i tańcom.
- Jak przekazywana była dawniej pieśń ludowa?
- Ustnie, z pokolenia na pokolenie.
- Co to folklor?
- Tradycyjna kultura ludowa danego regionu: pieśni, tańce, obrzędy.
- Ilu muzyków liczy zwykle kapela ludowa?
- Kilku — to mały zespół.
- Podaj przykład polskiego instrumentu ludowego.
- Dudy.
Sprawdź się
1. Muzyka góralska kojarzy się przede wszystkim z…
- Mazowszem
- Podhalem
- Pomorzem
- Śląskiem
Pokaż odpowiedź
B. Podhalem — To region tatrzański.
2. Zbiór pieśni Kolberga nosi tytuł…
- Lud
- Halka
- Sztuka fugi
- Cztery pory roku
Pokaż odpowiedź
A. Lud — To najważniejsze źródło wiedzy o polskim folklorze.
3. Oskar Kolberg działał w wieku…
- XVII
- XIX
- XVI
- XX
Pokaż odpowiedź
B. XIX — Objechał polskie wsie, spisując pieśni i obrzędy.
4. Instrumentem ludowym jest np.…
- Saksofon
- Dudy
- Fortepian
- Syntezator
Pokaż odpowiedź
B. Dudy — W Polsce grano na nich m.in. w Wielkopolsce i na Podhalu.
5. Tańcami typowymi dla Mazowsza są:
- mazur, kujawiak i oberek
- krakowiak i polonez
- polka i walc
- tango i fokstrot
Pokaż odpowiedź
A. mazur, kujawiak i oberek — Wszystkie mają metrum trójdzielne poza mazurem granym żywo.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami