Muzyka XX wieku i gatunki
Muzyka, klasa 7 · Wiedza o muzyce
Najważniejsze w skrócie
XX wiek przyniósł nowe brzmienia i technologie: nagrania, radio, wzmacniacze, a później komputery. Muzyka stała się dostępna wszędzie, co zmieniło sposób jej tworzenia i słuchania.
Jazz narodził się na początku XX wieku w Stanach Zjednoczonych i wniósł improwizację oraz swing. Rock and roll pojawił się w latach 50., a potem rozwinęły się rock, pop, hip-hop i muzyka elektroniczna.
Muzyka rozrywkowa i poważna korzystają dziś z tych samych narzędzi. W obu ważne pozostają te same podstawy: rytm, melodia, harmonia i barwa — zmienia się tylko sposób ich użycia.

Ważne daty
- Początek XX w. — narodziny jazzu w USA
- Lata 50. — rock and roll
- Lata 60.–70. — rozkwit rocka i popu
- Lata 80. — muzyka elektroniczna, syntezatory
- Lata 90. — hip-hop i muzyka komputerowa
Ważne postacie
- Jazz — improwizacja i swing
- Rock — gitary elektryczne, mocny rytm
- Pop — melodyjne piosenki, refren
- Elektronika — syntezatory i komputery
Pojęcia
- Gdzie i kiedy narodził się jazz?
- W Stanach Zjednoczonych na początku XX wieku.
- Co jest najbardziej charakterystyczne dla jazzu?
- Improwizacja i swingujący rytm.
- Co to improwizacja?
- Tworzenie muzyki na bieżąco, w czasie wykonania.
- Kiedy pojawił się rock and roll?
- W latach 50. XX wieku.
- Jakie instrumenty są typowe dla rocka?
- Gitara elektryczna, bas, perkusja.
- Co wyróżnia muzykę pop?
- Melodyjność i wyraźny, łatwo zapadający refren.
- Co umożliwiły syntezatory?
- Tworzenie brzmień nieistniejących w naturze.
- Co łączy muzykę rozrywkową i poważną?
- Te same podstawy: rytm, melodia, harmonia i barwa.
- Co to swing?
- Styl jazzowy i charakterystyczne kołysanie rytmu.
- Na co nastawiona jest muzyka pop?
- Na chwytliwość i szeroką publiczność.
- Co zmieniło w muzyce pojawienie się nagrania?
- Muzyki można było słuchać wielokrotnie i wszędzie, nie tylko na żywo.
- Co umożliwił wzmacniacz?
- Granie dla bardzo licznej publiczności.
Sprawdź się
1. Jazz narodził się…
- W Polsce w XIX w.
- W USA na początku XX w.
- We Włoszech w baroku
- W Niemczech w latach 80.
Pokaż odpowiedź
B. W USA na początku XX w. — Jazz powstał w Stanach Zjednoczonych.
2. Które instrumenty są typowe dla rocka?
- Klawesyn i lutnia
- Gitara elektryczna, bas, perkusja
- Obój i fagot
- Organy kościelne
Pokaż odpowiedź
B. Gitara elektryczna, bas, perkusja — To klasyczny skład zespołu rockowego.
3. Muzyka pop nastawiona jest na…
- Wąskie grono znawców
- Chwytliwość i szeroką publiczność
- Wyłącznie improwizację
- Muzykę sakralną
Pokaż odpowiedź
B. Chwytliwość i szeroką publiczność — Stąd proste, zapadające w pamięć refreny.
4. Muzyka elektroniczna powstaje przy pomocy…
- Wyłącznie instrumentów akustycznych
- Urządzeń elektronicznych i komputerów
- Chóru
- Orkiestry symfonicznej
Pokaż odpowiedź
B. Urządzeń elektronicznych i komputerów — Syntezator jest jej podstawowym narzędziem.
5. Reggae pochodzi z:
- Jamajki
- Kuby
- Brazylii
- Meksyku
Pokaż odpowiedź
A. Jamajki — Rozwinęło się tam w latach 60.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami