Fresk — malarstwo na mokrym tynku
Plastyka, klasa 5 · Wiedza o sztuce
Najważniejsze w skrócie
Fresk to technika malowania na świeżym, wilgotnym tynku — pigmenty wsiąkają w tynk i po wyschnięciu stają się jego trwałą częścią, nie tylko powierzchowną warstwą.
Malarz freskowy musi pracować szybko, bo tynk wysycha w ciągu kilku godzin — dlatego duże kompozycje malowano fragmentami, dzień po dniu.
Freski zdobiły ściany i sufity kościołów oraz pałaców przez wieki — najsłynniejszym przykładem jest sufit Kaplicy Sykstyńskiej, namalowany przez Michała Anioła.

Ważne daty
- Fresk — malowanie na świeżym, wilgotnym tynku
- Szybkie tempo pracy — tynk wysycha w kilka godzin
- Malowanie fragmentami — duże kompozycje dzień po dniu
- Kaplica Sykstyńska — słynny fresk Michała Anioła
- Trwałość — pigment staje się częścią tynku
Ważne postacie
- Fresk — malowanie na mokrym tynku
- Szybkie tempo — tynk wysycha w kilka godzin
- Michał Anioł — autor fresku w Kaplicy Sykstyńskiej
- Kaplica Sykstyńska — słynne miejsce z freskiem
Pojęcia
- Co to fresk?
- Technika malowania na świeżym, wilgotnym tynku.
- Dlaczego malarz freskowy musi pracować szybko?
- Bo tynk wysycha w ciągu kilku godzin.
- Jak malowano duże kompozycje freskowe?
- Fragmentami, dzień po dniu.
- Kto namalował słynny fresk w Kaplicy Sykstyńskiej?
- Michał Anioł.
- Dlaczego fresk jest bardzo trwały?
- Bo pigment staje się trwałą częścią tynku, nie tylko powierzchowną warstwą.
- Gdzie często malowano freski w przeszłości?
- Na ścianach i sufitach kościołów oraz pałaców.
- Co robi malarz freskowy z pigmentem?
- Nakłada go na wilgotny tynk, żeby w niego wsiąkł.
- Czy fresk maluje się na suchej, czy mokrej powierzchni?
- Na mokrej, świeżej powierzchni tynku.
- Gdzie znajduje się Kaplica Sykstyńska?
- W Watykanie.
- Co trzeba mieć gotowe przed malowaniem fresku?
- Dokładny rysunek całej kompozycji.
- Co zrobić z błędem na już wyschniętym tynku?
- Skuć fragment i położyć nowy tynk.
- Na jakiej części Kaplicy Sykstyńskiej malował Michał Anioł?
- Na suficie, czyli sklepieniu.
Sprawdź się
1. Fresk to technika malowania na…
- Suchym płótnie
- Świeżym, wilgotnym tynku
- Papierze
- Szkle
Pokaż odpowiedź
B. Świeżym, wilgotnym tynku — To jego podstawowa definicja.
2. Słynny fresk w Kaplicy Sykstyńskiej namalował…
- Leonardo da Vinci
- Michał Anioł
- Jan Matejko
- Vincent van Gogh
Pokaż odpowiedź
B. Michał Anioł — To jedno z najsłynniejszych dzieł malarstwa freskowego.
3. Fragment tynku przygotowany na jeden dzień pracy malowano…
- Przez cały tydzień
- W całości tego samego dnia
- Po wyschnięciu
- Dopiero następnego roku
Pokaż odpowiedź
B. W całości tego samego dnia — Niezamalowany fragment trzeba było skuć.
4. Poprawka na wyschniętym tynku…
- Jest bardzo prosta
- Wymaga skucia fragmentu
- Polega na zamalowaniu bielą
- Nie jest możliwa w ogóle
Pokaż odpowiedź
B. Wymaga skucia fragmentu — Dlatego malarz musiał być pewny każdego pociągnięcia.
5. Dzienna działka to:
- fragment tynku na jeden dzień pracy
- przerwa obiadowa
- rodzaj farby
- szablon
Pokaż odpowiedź
A. fragment tynku na jeden dzień pracy — Nakłada się tyle, ile da się zamalować.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami