Portret — kompozycja i wyraz
Plastyka, klasa 6 · Kompozycja
Najważniejsze w skrócie
Portret to przedstawienie osoby — jej twarzy, sylwetki lub gestu — mające oddać nie tylko podobieństwo, ale i charakter modela.
Rodzaje portretu to m.in. portret en face (twarzą wprost do widza), z profilu (bokiem) oraz trzy czwarte (lekko obrócony) — każdy inaczej buduje relację z odbiorcą.
Oświetlenie i mimika mają ogromne znaczenie — światło z boku podkreśla rysy twarzy, a delikatny uśmiech lub spojrzenie zmieniają cały wyraz portretu.

Ważne daty
- En face — twarz wprost do widza
- Profil — twarz z boku
- Trzy czwarte — twarz lekko obrócona
- Światłocień — podkreśla rysy twarzy
- Mimika — wyraża emocje modela
Ważne postacie
- Portret en face — twarz wprost do widza
- Portret z profilu — twarz z boku
- Portret trzy czwarte — twarz lekko obrócona
- Światło boczne — podkreśla rysy twarzy
Pojęcia
- Co to jest portret?
- Przedstawienie osoby oddające jej podobieństwo i charakter.
- Jak nazywa się portret twarzą wprost do widza?
- En face.
- Jak nazywa się portret z boku?
- Profil.
- Jak nazywa się portret lekko obrócony?
- Trzy czwarte.
- Co podkreśla światło padające z boku?
- Rysy twarzy modela.
- Co wyraża mimika w portrecie?
- Emocje i charakter modela.
- Co oprócz podobieństwa oddaje dobry portret?
- Charakter osoby.
- Które ujęcie pokazuje twarz w całości wprost?
- En face.
- Gdzie mniej więcej umieszczamy oczy w portrecie?
- Na połowie wysokości głowy.
- Jak nazywamy portret całej sylwetki?
- Portret całopostaciowy.
- Jak działa płaskie światło z przodu?
- Spłaszcza twarz, gubi bryłę.
- Jakie powinno być tło portretu?
- Takie, które nie odciąga uwagi od postaci.
Sprawdź się
1. Portret ma oddać nie tylko podobieństwo, ale i…
- Wiek modela
- Charakter modela
- Kolor ubrania
- Miejsce zamieszkania
Pokaż odpowiedź
B. Charakter modela — To główny cel dobrego portretu.
2. Portret lekko obrócony nazywa się…
- Trzy czwarte
- Cały profil
- Pełna sylwetka
- Martwa natura
Pokaż odpowiedź
A. Trzy czwarte — To pośrednie ujęcie twarzy.
3. Portret z profilu pokazuje…
- Obie strony twarzy
- Zarys twarzy z boku
- Tył głowy
- Sylwetkę w ruchu
Pokaż odpowiedź
B. Zarys twarzy z boku — Takie ujęcie znamy z monet i medali.
4. O charakterze modela mówi też…
- Rozmiar płótna
- Gest i ułożenie dłoni
- Kolor ramy
- Rodzaj farby
Pokaż odpowiedź
B. Gest i ułożenie dłoni — Zaciśnięta pięść mówi co innego niż otwarta dłoń.
5. Ujęcie en face oznacza twarz:
- zwróconą wprost do widza
- widzianą z boku
- odwróconą tyłem
- pochyloną w dół
Pokaż odpowiedź
A. zwróconą wprost do widza — Profil to ujęcie z boku.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami