Romanizm — masywność i spokój
Plastyka, klasa 7 · Historia sztuki
Najważniejsze w skrócie
Styl romański rozwijał się w Europie od X do XII wieku, przed gotykiem — budowle mają grube mury, małe okna i półkoliste łuki, przez co sprawiają wrażenie masywnych i bezpiecznych.
Kościoły romańskie były niskie i mroczne w środku, bo grube mury nie pozwalały na duże otwory okienne — światło wpadało skąpo, tworząc tajemniczy nastrój.
Rzeźba romańska, często umieszczana nad portalami kościołów, przedstawiała sceny biblijne w uproszczony, ekspresyjny sposób — liczyła się czytelność przekazu, nie realizm.

Ważne daty
- X–XII wiek — epoka stylu romańskiego
- Łuk półkolisty — charakterystyczny element romanizmu
- Grube mury — typowa cecha budowli romańskich
- Małe okna — skąpe światło wewnątrz kościołów
- Portal rzeźbiony — wejście zdobione scenami biblijnymi
Ważne postacie
- Łuk półkolisty — podstawowy element romanizmu
- Gruby mur — cecha masywnej budowli
- Małe okno — skąpe światło wnętrza
- Portal rzeźbiony — wejście ze scenami biblijnymi
Pojęcia
- Kiedy rozwijał się styl romański?
- Od X do XII wieku.
- Jaki łuk jest charakterystyczny dla romanizmu?
- Łuk półkolisty.
- Dlaczego wnętrza romańskich kościołów są mroczne?
- Bo grube mury nie pozwalały na duże okna.
- Co znajdowało się nad portalami kościołów romańskich?
- Rzeźbione sceny biblijne.
- Jak przedstawiano sceny biblijne w rzeźbie romańskiej?
- W uproszczony, ekspresyjny sposób.
- Co było ważniejsze w rzeźbie romańskiej niż realizm?
- Czytelność przekazu.
- Jakie wrażenie sprawiają budowle romańskie?
- Wrażenie masywności i bezpieczeństwa.
- Co poprzedzało gotyk w architekturze europejskiej?
- Styl romański.
- Dlaczego okna romańskie są małe?
- Bo grube mury dźwigały cały ciężar sklepienia.
- Z czego budowano kościoły romańskie?
- Najczęściej z kamienia.
- Jak wyglądają postacie w rzeźbie romańskiej?
- Uproszczone, umowne.
- Jaki styl nastąpił po romanizmie?
- Gotyk.
Sprawdź się
1. Styl romański rozwijał się w…
- X–XII wieku
- XIII–XV wieku
- XVI wieku
- XIX wieku
Pokaż odpowiedź
A. X–XII wieku — To jego dokładne ramy czasowe.
2. Rzeźby w stylu romańskim umieszczano zwykle…
- Na dachu
- Nad portalem wejściowym
- Pod podłogą
- W piwnicy
Pokaż odpowiedź
B. Nad portalem wejściowym — To typowe miejsce ich umieszczania.
3. Rzeźby nad wejściem do kościoła romańskiego umieszczano na…
- Sklepieniu
- Portalu
- Wieży
- Posadzce
Pokaż odpowiedź
B. Portalu — Wchodzący od razu widział scenę biblijną.
4. Romanizm poprzedzał…
- Renesans
- Gotyk
- Barok
- Klasycyzm
Pokaż odpowiedź
B. Gotyk — Po nim przyszła strzelistość i wielkie okna.
5. Podstawowym łukiem romanizmu jest łuk:
- półkolisty
- ostry
- podkowiasty
- odcinkowy
Pokaż odpowiedź
A. półkolisty — Łuk ostry pojawia się dopiero w gotyku.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami