Łańcuchy pokarmowe

Przyroda, klasa 4 · Środowiska życia

Najważniejsze w skrócie

Łańcuch pokarmowy pokazuje, kto kogo zjada. Zaczyna się od producenta — rośliny, która sama wytwarza pokarm ze światła. Dalej są konsumenci: roślinożercy, a po nich mięsożercy. Na końcu pracują destruenci, czyli grzyby i bakterie rozkładające martwe szczątki.

Strzałka w łańcuchu pokazuje kierunek przepływu pokarmu i energii — od zjadanego do zjadającego. Na przykład: trawa → zając → lis. W przyrodzie łańcuchy krzyżują się i tworzą sieć pokarmową.

Usunięcie jednego ogniwa zaburza całą sieć. Gdy zabraknie roślinożerców, drapieżniki nie mają co jeść; gdy zabraknie drapieżników, roślinożercy nadmiernie się mnożą i niszczą roślinność.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami
Lis rudy
Lis — drapieżnik w łańcuchu pokarmowym (Autor: ClaudiaTen, CC BY-SA 4.0, źródło)

Pojęcia

Co to jest łańcuch pokarmowy?
Ciąg organizmów, w którym każdy jest pokarmem dla następnego.
Kto jest producentem?
Roślina — wytwarza pokarm sama, w fotosyntezie.
Kto to konsument I rzędu?
Roślinożerca, który zjada producenta.
Kto to konsument II rzędu?
Zwierzę, które zjada roślinożercę.
Kim są destruenci?
Grzyby i bakterie rozkładające martwe szczątki.
Co pokazuje strzałka w łańcuchu pokarmowym?
Kierunek przepływu pokarmu i energii — od zjadanego do zjadającego.
Podaj przykład łańcucha z łąki.
Trawa → konik polny → żaba → bocian.
Podaj przykład łańcucha z lasu.
Żołądź → mysz → lis.
Co to jest sieć pokarmowa?
Wiele powiązanych ze sobą łańcuchów pokarmowych.
Skąd bierze się energia w łańcuchu pokarmowym?
Ze Słońca — rośliny zamieniają ją na pokarm.
Co się stanie, gdy zabraknie drapieżników?
Roślinożerców będzie za dużo i zniszczą roślinność.
Dlaczego destruenci są potrzebni?
Zwracają do gleby składniki mineralne potrzebne roślinom.

Sprawdź się

1. Od kogo zaczyna się łańcuch pokarmowy?

  1. Od drapieżnika
  2. Od rośliny (producenta)
  3. Od grzyba
  4. Od człowieka
Pokaż odpowiedź

B. Od rośliny (producenta) — Rośliny wytwarzają pokarm z energii Słońca.

2. Co oznacza strzałka w zapisie łańcucha?

  1. Kto kogo zjada — od zjadanego do zjadającego
  2. Kolejność alfabetyczną
  3. Wielkość zwierzęcia
  4. Miejsce życia
Pokaż odpowiedź

A. Kto kogo zjada — od zjadanego do zjadającego — Strzałka pokazuje przepływ energii.

3. Co to jest sieć pokarmowa?

  1. Jeden długi łańcuch
  2. Wiele połączonych łańcuchów
  3. Lista zwierząt lasu
  4. Pułapka na ryby
Pokaż odpowiedź

B. Wiele połączonych łańcuchów — W naturze łańcuchy się przeplatają.

4. Dlaczego drapieżników jest mniej niż roślinożerców?

  1. Bo są mniejsze
  2. Bo na każdym kolejnym poziomie energii jest coraz mniej
  3. Bo szybciej się rozmnażają
  4. Bo żyją krócej
Pokaż odpowiedź

B. Bo na każdym kolejnym poziomie energii jest coraz mniej — Część energii zużywa się na każdym poziomie.

5. Co stanie się z roślinnością, gdy zabraknie drapieżników?

  1. Rozrośnie się bez ograniczeń
  2. Zostanie nadmiernie wyjedzona przez roślinożerców
  3. Zmieni kolor
  4. Nic się nie stanie
Pokaż odpowiedź

B. Zostanie nadmiernie wyjedzona przez roślinożerców — Drapieżniki utrzymują liczebność roślinożerców w ryzach.

Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami