Korzeń i łodyga

Korzeń umocowuje roślinę w glebie, pobiera wodę z solami mineralnymi i często magazynuje substancje zapasowe. Wodę pobierają włośniki tuż za wierzchołkiem korzenia, chronionym przez czapeczkę. System korzeniowy bywa palowy (jeden gruby korzeń główny, np. u marchwi) albo wiązkowy (pęk podobnych korzeni, np. u traw i zbóż). Niektóre korzenie są przekształcone: spichrzowe u marchwi i buraka, czepne u bluszczu.

Łodyga podtrzymuje liście, kwiaty i owoce, przewodzi substancje między korzeniem a liśćmi, a czasem magazynuje wodę lub zapasy. Może być zielna (miękka, jednoroczna) albo zdrewniała, jak pień drzewa. Przekształcenia łodygi to kłącze (perz, konwalia), bulwa (ziemniak), cebula (tulipan) oraz łodyga spichrzowa kaktusa. Na łodydze wyróżniamy węzły, z których wyrastają liście, i międzywęźla między nimi.

Funkcje korzenia

Umocowanie w podłożu, pobieranie wody i soli, magazynowanie zapasów.

System palowy

Jeden gruby korzeń główny z bocznymi — np. marchew, dąb.

System wiązkowy

Pęk podobnej grubości korzeni — np. trawy, zboża, cebula.

Czapeczka korzenia

Osłona wierzchołka korzenia chroniąca stożek wzrostu przy przebijaniu gleby.

Strefa włośnikowa

Odcinek korzenia z włośnikami — tu pobierana jest woda.

Korzeń spichrzowy

Zgrubiały korzeń magazynujący zapasy — marchew, burak, rzodkiewka.

Kłącze

Podziemna łodyga rosnąca poziomo — perz, konwalia, paproć.

Bulwa

Zgrubiały podziemny pęd magazynujący skrobię — ziemniak.

Cebula

Skrócony pęd z mięsistymi liśćmi spichrzowymi — tulipan, czosnek.

Węzeł

Miejsce na łodydze, z którego wyrasta liść.

Międzywęźle

Odcinek łodygi między dwoma węzłami.

Łodyga zdrewniała

Twarda, wieloletnia łodyga drzew i krzewów — pień lub pęd.

1. Która część korzenia pobiera wodę?

1. Włośniki
2. Czapeczka
3. Korzeń główny u nasady
4. Kora

2. Czym jest kłącze?

1. Podziemną łodygą rosnącą poziomo
2. Korzeniem głównym rosnącym poziomo
3. Zgrubiałym liściem
4. Rodzajem kwiatu

3. Które zadanie NIE należy do łodygi?

1. Pobieranie wody z gleby
2. Podtrzymywanie liści
3. Przewodzenie substancji
4. Magazynowanie zapasów

4. Która strefa korzenia leży najbliżej wierzchołka (zaraz za czapeczką)?

1. Strefa korzeni bocznych
2. Strefa wzrostu (wydłużania)
3. Strefa włośnikowa
4. Strefa korzeni przybyszowych

5. Miejsce przejścia korzenia w łodygę nazywamy:

1. węzłem
2. szyjką korzeniową
3. czapeczką
4. międzywęźlem pędu