Bliski Wschód
Geografia, klasa 8 · Azja
Najważniejsze w skrócie
Bliski Wschód to region na styku Azji, Afryki i Europy, obejmujący Półwysep Arabski i kraje wokół Zatoki Perskiej. Panuje tam gorący klimat zwrotnikowy suchy: opady są znikome, a rzeki stałe niemal nie występują — wyjątkiem jest Mezopotamia między Tygrysem a Eufratem, kolebka najstarszych cywilizacji. Wodę pozyskuje się z oaz, ze studni głębinowych oraz przez odsalanie wody morskiej, co jest bardzo kosztowne.
Region skupia największe na świecie złoża ropy naftowej i gazu ziemnego. Ich eksport, koordynowany między innymi przez organizację krajów eksportujących ropę, wzbogacił państwa Zatoki Perskiej i pozwolił zbudować nowoczesne miasta, takie jak Dubaj, z lotniskami i wieżowcami na pustyni. Gospodarki te są jednak zależne od jednego surowca, dlatego inwestują w turystykę, usługi i energię słoneczną. Bliski Wschód pozostaje też obszarem napięć: o dostęp do wody, granice i ropę toczą się konflikty, które wywołują migracje i sprawiają, że przez cieśninę Ormuz i szlaki morskie regionu przepływa strategicznie ważna część światowego handlu.

Pojęcia
- Bliski Wschód
- Region na styku Azji, Afryki i Europy, z Półwyspem Arabskim.
- Klimat Półwyspu Arabskiego
- Zwrotnikowy suchy — gorący, z bardzo małymi opadami.
- Mezopotamia
- Kraina między Tygrysem a Eufratem, kolebka cywilizacji.
- Oazy Półwyspu Arabskiego
- Miejsca na pustyni z dostępem do wody i roślinnością.
- Odsalanie wody morskiej
- Kosztowny sposób pozyskiwania wody pitnej z morza.
- Zatoka Perska
- Akwen otoczony krajami o największych złożach ropy.
- Wydobycie ropy
- Podstawa gospodarki krajów Zatoki Perskiej.
- OPEC
- Organizacja krajów eksportujących ropę naftową.
- Dubaj
- Nowoczesne miasto wzniesione na pustyni dzięki dochodom z ropy.
- Monokultura surowcowa
- Gospodarka oparta na jednym surowcu — ryzykowna przy spadku cen.
- Cieśnina Ormuz
- Wąskie przejście, którym płynie znaczna część światowej ropy.
- Konflikty na Bliskim Wschodzie
- Spory o wodę, granice i surowce; powodują migracje.
Sprawdź się
1. Gdzie leży Bliski Wschód?
- Na styku Azji, Afryki i Europy
- W środkowej Ameryce
- Na Dalekim Wschodzie
- W Oceanii
Pokaż odpowiedź
A. Na styku Azji, Afryki i Europy — Obejmuje Półwysep Arabski.
2. Który kraj Bliskiego Wschodu jest czołowym eksporterem skroplonego gazu ziemnego?
- Katar
- Jordania
- Liban
- Izrael
Pokaż odpowiedź
A. Katar — Katar wydobywa gaz ze złoża w Zatoce Perskiej i wysyła go gazowcami na cały świat.
3. Dzięki czemu powstał nowoczesny Dubaj?
- Dzięki dochodom z ropy naftowej
- Dzięki rolnictwu
- Dzięki rybołówstwu
- Dzięki wydobyciu węgla
Pokaż odpowiedź
A. Dzięki dochodom z ropy naftowej — Zbudowano go na pustyni.
4. O co toczą się konflikty na Bliskim Wschodzie?
- O wodę, granice i surowce
- O szlaki kolejowe
- O prawa połowowe na Bałtyku
- O lasy
Pokaż odpowiedź
A. O wodę, granice i surowce — Powodują migracje ludności.
5. Największe zasoby ropy naftowej znajdują się wokół:
- Zatoki Meksykańskiej
- Zatoki Perskiej
- Morza Bałtyckiego
- Zatoki Gwinejskiej
Pokaż odpowiedź
B. Zatoki Perskiej — Arabia Saudyjska, Irak, Iran, Kuwejt.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami