Globalizacja i podział świata
Geografia, klasa 8 · Świat
Najważniejsze w skrócie
Globalizacja to proces coraz ściślejszego powiązania państw gospodarką, transportem, kulturą i przepływem informacji. Napędzają ją tanie przewozy kontenerowcami i samolotami, internet oraz korporacje międzynarodowe — firmy działające w wielu krajach, które przenoszą produkcję tam, gdzie praca jest tańsza. Dzięki temu w polskim sklepie leżą towary z całego świata, a te same marki spotyka się na każdym kontynencie.
Świat pozostaje jednak podzielony. Kraje wysoko rozwinięte, głównie Europy Zachodniej, Ameryki Północnej i Azji Wschodniej, mają wysokie dochody, dobrą opiekę zdrowotną i długi czas nauki; kraje słabo rozwinięte, przede wszystkim w Afryce, borykają się z ubóstwem i brakiem dostępu do wody czy prądu. Poziom rozwoju porównuje się wskaźnikiem rozwoju społecznego, który łączy dochód, długość życia i wykształcenie. Globalizacja ma dwie strony: obniża ceny i szerzy wiedzę, ale pogłębia nierówności, zwiększa ślad węglowy transportu, prowadzi do zaniku lokalnych tradycji i uzależnia gospodarki od odległych wydarzeń.

Pojęcia
- Globalizacja
- Coraz ściślejsze powiązanie państw gospodarką, kulturą i informacją.
- Korporacje międzynarodowe
- Firmy działające w wielu krajach jednocześnie.
- Przenoszenie produkcji
- Lokowanie fabryk tam, gdzie praca jest tańsza.
- Kontenerowce
- Statki przewożące towary w ujednoliconych kontenerach.
- Rola internetu w globalizacji
- Natychmiastowy przepływ informacji i pieniędzy.
- Handel międzynarodowy
- Wymiana towarów i usług między państwami.
- Kraje słabo rozwinięte
- Państwa o niskich dochodach, głównie w Afryce.
- Wskaźnik rozwoju społecznego
- Miara łącząca dochód, długość życia i wykształcenie.
- Nierówności globalne
- Ogromne różnice poziomu życia między krajami.
- Ślad węglowy
- Ilość gazów cieplarnianych powstałych przy wytworzeniu i transporcie towaru.
- Zalety globalizacji
- Tańsze towary, szybki przepływ wiedzy, nowe miejsca pracy.
- Wady globalizacji
- Nierówności, zanik lokalnych tradycji, obciążenie środowiska.
Sprawdź się
1. Czym jest globalizacja?
- Coraz ściślejszym powiązaniem państw
- Podziałem świata na bloki
- Zamykaniem granic
- Rozpadem państw
Pokaż odpowiedź
A. Coraz ściślejszym powiązaniem państw — Obejmuje gospodarkę, kulturę i informację.
2. Dlaczego firmy przenoszą produkcję do innych krajów?
- Bo praca jest tam tańsza
- Bo są tam lepsze szkoły
- Bo jest tam chłodniej
- Bo brakuje tam surowców
Pokaż odpowiedź
A. Bo praca jest tam tańsza — Obniża to koszty wytwarzania.
3. Co mierzy wskaźnik rozwoju społecznego?
- Dochód, długość życia i wykształcenie
- Tylko dochód
- Powierzchnię kraju
- Liczbę ludności
Pokaż odpowiedź
A. Dochód, długość życia i wykształcenie — Pozwala porównywać poziom rozwoju.
4. Czym jest ślad węglowy towaru?
- Ilością gazów cieplarnianych powstałych przy jego wytworzeniu i przewozie
- Jego masą
- Jego ceną
- Odległością od sklepu
Pokaż odpowiedź
A. Ilością gazów cieplarnianych powstałych przy jego wytworzeniu i przewozie — Transport lotniczy zwiększa go najbardziej.
5. Wskaźnik HDI mierzy:
- powierzchnię kraju
- poziom rozwoju społecznego
- liczbę fabryk
- wielkość eksportu
Pokaż odpowiedź
B. poziom rozwoju społecznego — Uwzględnia zdrowie, edukację i dochód.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami