Solidarność i rok 1989

Po stanie wojennym Solidarność działała w podziemiu. Lech Wałęsa otrzymał w 1983 roku Nagrodę Nobla – symbol oporu. Kolejne kryzysy gospodarcze osłabiały reżim. W 1988 roku fala nowych strajków zmusiła władze do negocjacji. Gen. Jaruzelski zgodził się na Okrągły Stół (luty–kwiecień 1989) – historyczne rozmowy między władzą a opozycją.

Okrągły Stół zaowocował umową o częściowo wolnych wyborach. 4 czerwca 1989 – Polacy poszli do wyborów. Solidarność zdobyła 99 na 100 miejsc w Senacie i wszystkie dostępne miejsca w Sejmie. Tadeusz Mazowiecki został pierwszym niekomunistycznym premierem w Europie Wschodniej (sierpień 1989). Plan Balcerowicza – terapia szokowa – przekształcił gospodarkę w rynkową.

Rok 1989 to rok cudów w Europie Wschodniej. Polska ruszyła lawinę. NRD, Czechosłowacja, Bułgaria, Rumunia – jedno po drugim kraje bloku sowieckiego odzyskiwały wolność. Mur Berliński padł 9 listopada 1989. W 1990 roku Lech Wałęsa wygrał wybory prezydenckie. Polska weszła w drogę do demokracji, NATO (1999) i Unii Europejskiej (2004).

• 1983 — Lech Wałęsa otrzymuje Pokojową Nagrodę Nobla
• 1987 — Trzecia pielgrzymka Jana Pawła II do Polski
• 1988 — Nowa fala strajków
• 6 II 1989 — Okrągły Stół – rozmowy władzy z opozycją
• 4 VI 1989 — Wybory – Solidarność wygrywa miażdżąco
• 24 VIII 1989 — Tadeusz Mazowiecki pierwszym niekomunistycznym premierem
• 9 XI 1989 — Upadek Muru Berlińskiego
• 1990 — Lech Wałęsa prezydentem; rozwiązanie ZSRR w toku
• 1991 — Rozpad ZSRR; Polska w pełni suwerenna

• Lech Wałęsa — Przywódca Solidarności, Nobel 1983, prezydent 1990
• Tadeusz Mazowiecki — Pierwszy niekomunistyczny premier (1989)
• Leszek Balcerowicz — Minister finansów – „terapia szokowa" – reforma gospodarcza
• Czesław Kiszczak — Gen., negocjował przy Okrągłym Stole po stronie władzy
• Jan Paweł II — Papież Polak, inspiracja Solidarności

Co to był Okrągły Stół?

Negocjacje między władzą (Jaruzelski) a opozycją (Solidarność/Wałęsa) w 1989 roku. Ustalono częściowo wolne wybory.

Co wydarzyło się 4 czerwca 1989 roku?

Pierwsze częściowo wolne wybory w Polsce. Solidarność zdobyła 99/100 miejsc w Senacie i wszystkie dostępne mandaty w Sejmie.

Kim był Tadeusz Mazowiecki?

Dziennikarz i polityk katolicki, bliski współpracownik Wałęsy. Mianowany premierem sierpień 1989 – pierwszy niekomunistyczny premier w Europie Wschodniej od 1948.

Co to był Plan Balcerowicza?

Terapia szokowa – radykalna reforma gospodarcza z 1990 roku. Polska przeszła błyskawicznie od gospodarki centralnie planowanej do rynkowej.

Kiedy padł Mur Berliński?

9 listopada 1989 roku. Po Polsce lawinowo upadały komunistyczne rządy w Europie Wschodniej. Symbol końca zimnej wojny.

Kiedy Polska wstąpiła do NATO?

12 marca 1999 roku – razem z Czechami i Węgrami. Wielki cel strategiczny po 1989 roku.

Kiedy Polska wstąpiła do Unii Europejskiej?

1 maja 2004 roku – razem z 9 innymi krajami. Powrót do Europy po 50 latach komunizmu.

Co to była terapia szokowa?

Radykalna, szybka transformacja gospodarcza – uwolnienie cen, prywatyzacja, otwarcie rynku. Bolesna krótkoterminowo, ale skuteczna długoterminowo.

Jaka Nagroda przyszła do Wałęsy w 1983?

Pokojowa Nagroda Nobla – przyznana Wałęsie jako przywódcy Solidarności. Nie mógł pojechać po nią osobiście (bał się, że nie wpuszczą go z powrotem).

Co symbolizował rok 1989 dla Europy?

Koniec bloku sowieckiego – kolejno upadały komunistyczne rządy w Polsce, Węgrzech, NRD, Czechosłowacji, Bułgarii, Rumunii. Polska była pierwsza.

Obrady Okrągłego Stołu

1989 r. — rozmowy władzy z opozycją.

4 czerwca 1989

Pierwsze częściowo wolne wybory — zwycięstwo Solidarności.

1. Co to był Okrągły Stół?

1. Symboliczny mebel w Sejmie
2. Negocjacje władzy z Solidarnością zakończone umową o wyborach
3. Zamach stanu Wałęsy
4. Zebranie przywódców bloku sowieckiego

2. Kiedy padł Mur Berliński?

1. 4 VI 1989
2. 9 X 1989
3. 9 XI 1989
4. 25 XII 1989

3. Kiedy Polska otrzymała Nagrodę Nobla przez Wałęsę?

1. 1980
2. 1981
3. 1983
4. 1985

4. Co wydarzyło się 4 czerwca 1989 r.?

1. stan wojenny
2. częściowo wolne wybory
3. wejście do UE
4. zamach majowy

5. Kto został prezydentem RP w 1990 r.?

1. Mazowiecki
2. Lech Wałęsa
3. Jaruzelski
4. Kwaśniewski