Praca z plikami w programie
Informatyka, klasa 8 · Dane
Najważniejsze w skrócie
Program może czytać dane z pliku i zapisywać do niego wyniki. Dzięki temu dane przeżywają zamknięcie programu.
Plik otwierasz w wybranym trybie: odczyt, zapis (kasuje zawartość) albo dopisywanie. Po pracy plik trzeba zamknąć, żeby dane trafiły na dysk.
Do wymiany danych między programami służą proste formaty tekstowe: CSV (tabela z przecinkami) i JSON (zagnieżdżone pary klucz-wartość).

Ważne daty
- r — tryb odczytu
- w — tryb zapisu, kasuje zawartość
- a — tryb dopisywania
- CSV — tabela w pliku tekstowym
- JSON — dane w parach klucz-wartość
Ważne postacie
- Odczyt — wczytanie danych z pliku
- Zapis — zachowanie wyników
- Zamknięcie pliku — zwolnienie zasobu
- Kodowanie UTF-8 — poprawne polskie znaki
Pojęcia
- Po co program zapisuje dane do pliku?
- Żeby przetrwały zamknięcie programu.
- Co robi tryb w?
- Otwiera plik do zapisu, kasując dotychczasową zawartość.
- Co robi tryb a?
- Dopisuje dane na końcu pliku.
- Co to CSV?
- Plik tekstowy z danymi tabelarycznymi oddzielonymi przecinkami.
- Co to JSON?
- Format zapisu danych w parach klucz-wartość.
- Dlaczego zamykać plik?
- Żeby dane zostały zapisane i zwolniony został zasób.
- Jakie kodowanie dla polskich znaków?
- UTF-8.
- Co się stanie po otwarciu istniejącego pliku w trybie w?
- Jego zawartość zostanie skasowana.
- Co oznacza tryb r przy otwieraniu pliku?
- Odczyt — w tym trybie nie da się nic zapisać.
- Co daje konstrukcja with open(...) as f?
- Automatyczne zamknięcie pliku, także gdy wystąpi błąd.
- Co zwraca metoda readlines()?
- Listę wierszy pliku.
- Kiedy JSON jest lepszy od CSV?
- Gdy dane są zagnieżdżone — CSV to płaska tabela.
Sprawdź się
1. Tryb w przy otwieraniu pliku:
- Dopisuje na końcu
- Kasuje zawartość
- Tylko czyta
- Zmienia nazwę
Pokaż odpowiedź
B. Kasuje zawartość — Stara zawartość przepada, dlatego trzeba uważać.
2. Kodowanie UTF-8 zapewnia:
- Kompresję
- Poprawne polskie znaki
- Szyfrowanie
- Sortowanie
Pokaż odpowiedź
B. Poprawne polskie znaki — Bez UTF-8 polskie znaki wyświetlają się błędnie.
3. Konstrukcja with open(...) as f…
- Kasuje plik
- Zamyka plik automatycznie
- Otwiera dwa pliki
- Blokuje odczyt
Pokaż odpowiedź
B. Zamyka plik automatycznie — Plik zamyka się nawet wtedy, gdy w środku wystąpi błąd.
4. Ścieżka względna liczona jest od…
- Katalogu głównego dysku
- Katalogu, w którym działa program
- Pulpitu
- Katalogu systemowego
Pokaż odpowiedź
B. Katalogu, w którym działa program — Dlatego przeniesienie programu może zepsuć ścieżki względne.
5. Aby dopisać dane bez kasowania, użyjemy trybu:
- "r"
- "w"
- "a"
- "x"
Pokaż odpowiedź
C. "a" — Tryb "a" dodaje na końcu pliku.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami