Pan Tadeusz
Lektury, klasa 7 · Adam Mickiewicz
Streszczenie
Epopeja narodowa (13 ksiąg, wierszem) rozgrywająca się na Litwie w latach 1811–1812. Na tle sporu o zamek między rodami Sopliców i Horeszków rozwija się miłość Tadeusza i Zosi oraz barwny obraz życia szlachty.
Tajemniczy ksiądz Robak (dawny Jacek Soplica) przygotowuje powstanie i odkupuje dawną winę. Utwór maluje świat polskiej tradycji, przyrody i wspólnoty, zwieńczony nadzieją na wolność. Zaczyna się słynną inwokacją „Litwo! Ojczyzno moja!”.

Bohaterowie
- Tadeusz — Młody bohater, zakochany w Zosi.
- Zosia — Ukochana Tadeusza, wnuczka Horeszki.
- Ksiądz Robak (Jacek Soplica) — Pokutnik i patriota, dawny zabójca Stolnika.
- Gerwazy — Wierny sługa Horeszków, klucznik.
Warto zapamiętać
- Kto jest autorem?
- Adam Mickiewicz.
- Gatunek utworu
- Epopeja narodowa (wierszem).
- Od jakich słów zaczyna się inwokacja?
- „Litwo! Ojczyzno moja!”.
- Kim naprawdę jest ksiądz Robak?
- Jackiem Soplicą.
- O co spór rodów?
- O zamek Horeszków.
- Czyje wojska dają nadzieję na wolność?
- Napoleona.
- Ile ksiąg liczy „Pan Tadeusz” i co zamyka całość utworu?
- Dwanaście ksiąg, a całość zamyka Epilog.
- Jak brzmi podtytuł „Pana Tadeusza”?
- „czyli Ostatni zajazd na Litwie. Historia szlachecka z roku 1811 i 1812 we dwunastu księgach wierszem”.
- Gdzie i kiedy ukazało się pierwsze wydanie „Pana Tadeusza”?
- W Paryżu w 1834 roku, gdy Mickiewicz przebywał na emigracji.
- Jak nazywa się dwór, w którym rozgrywa się większość akcji utworu?
- Soplicowo – majątek Sędziego Soplicy położony na Litwie.
- Kim jest Gerwazy Rębajło?
- Starym klucznikiem i wiernym sługą rodu Horeszków; nosi rapier zwany Scyzorykiem i wciąż powtarza słowo „mopanku”.
- Kim jest Protazy Brzechalski?
- Woźnym trybunału i wiernym sługą Sędziego Soplicy; jego zadaniem jest uroczyste ogłaszanie pozwów.
Sprawdź się
1. Jaki to gatunek?
- powieść
- epopeja narodowa
- dramat
- zbiór nowel
Pokaż odpowiedź
B. epopeja narodowa — To epopeja pisana wierszem.
2. Czyje wojska budzą nadzieję na wolność?
- rosyjskie
- Napoleona
- pruskie
- austriackie
Pokaż odpowiedź
B. Napoleona — Wkroczenie wojsk Napoleona.
3. Czyją wnuczką jest Zosia?
- Sędziego Soplicy
- Wojskiego Hreczechy
- Podkomorzego
- Stolnika Horeszki
Pokaż odpowiedź
D. Stolnika Horeszki — Zosia jest córką Ewy Horeszkówny, a więc wnuczką Stolnika Horeszki.
4. Kim jest Jankiel?
- Rosyjskim oficerem stacjonującym w Soplicowie
- Dalekim krewnym Horeszków
- Nauczycielem Tadeusza z Wilna
- Karczmarzem i wirtuozem gry na cymbałach
Pokaż odpowiedź
D. Karczmarzem i wirtuozem gry na cymbałach — Jankiel prowadzi karczmę, jest znakomitym cymbalistą i gorącym polskim patriotą.
5. Który rosyjski dowódca zachowuje się honorowo wobec Polaków po bitwie?
- Major Płut
- Buchman
- Kapitan Ryków
- Asesor
Pokaż odpowiedź
C. Kapitan Ryków — Kapitan Ryków walczy dzielnie, ale postępuje uczciwie i odmawia zemsty na mieszkańcach Soplicowa.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami