Świtezianka

Ballada romantyczna: strzelec przysięga wierność tajemniczej dziewczynie nad jeziorem Świteź. Wkrótce kusi go piękna nimfa wyłaniająca się z wody — a on łamie przysięgę.

Nimfą okazuje się ta sama dziewczyna, która wystawiła go na próbę; za wiarołomstwo strzelec zostaje ukarany śmiercią. Utwór łączy ludowość, tajemniczość i romantyczną zasadę, że są prawdy niedostępne rozumowi, a wina zostaje ukarana.

• Strzelec — Młodzieniec, który łamie przysięgę wierności.
• Świtezianka — Dziewczyna i nimfa — wystawia strzelca na próbę.
• Jezioro Świteź — Tajemnicze miejsce, siła natury.
• Narrator — Ludowy gawędziarz snujący opowieść.

Kto jest autorem?

Adam Mickiewicz.

Gatunek utworu

Ballada (romantyczna).

Co przysięga strzelec?

Wierność ukochanej.

Kim okazuje się nimfa?

Tą samą dziewczyną, która go sprawdza.

Za co strzelec zostaje ukarany?

Za złamanie przysięgi (wiarołomstwo).

Zasada romantyczna

Są prawdy niedostępne rozumowi; wina wymaga kary.

Nad jakim jeziorem toczy się akcja?

Nad Świtezią.

Kim jest tytułowa świtezianka?

Nimfą wodną, duchem jeziora.

Kto wystawia strzelca na próbę?

Sama ukochana, przemieniona w świteziankę.

Pod jakim drzewem pokutuje duch strzelca?

Pod modrzewiem.

Czym jest ballada?

Gatunkiem łączącym cechy liryki, epiki i dramatu.

Z jakiego zbioru pochodzi utwór?

Z „Ballad i romansów".

1. Jakim gatunkiem literackim jest „Świtezianka”?

1. nowela
2. ballada
3. fraszka
4. powieść

2. Jaka zasada rządzi światem utworu?

1. liczy się tylko rozum
2. istnieją prawdy niedostępne rozumowi, a wina jest karana
3. natura jest martwa
4. przeszłość się nie liczy

3. Kto wystawia strzelca na próbę?

1. obcy duch
2. sama ukochana
3. matka
4. rywal

4. Z jakiego zbioru pochodzi utwór?

1. „Sonety krymskie"
2. „Pan Tadeusz"
3. „Ballady i romanse"
4. „Dziady"

5. Która cecha romantyzmu jest w utworze najwyraźniejsza?

1. realizm
2. racjonalizm
3. ludowość i fantastyka
4. satyra