Ułamki na osi liczbowej

Matematyka, klasa 4 · Odczytuj i zaznaczaj ułamki między liczbami całkowitymi

Lekcja

Ułamki mają swoje miejsce na osi liczbowej, tak samo jak liczby całkowite. Leżą pomiędzy nimi. Połowa jest w połowie drogi między 0 a 1, a 1 1/2 w połowie drogi między 1 a 2.

Najpierw policz części

Odcinek między dwiema sąsiednimi liczbami całkowitymi to jedna całość. Ile równych części ma ten odcinek, taki jest mianownik. Nie licz kresek, licz odstępy między nimi.

0121/43/41 1/41 3/4
Całość podzielona na 4 części: kreski to ćwiartki, 4/4 leży tam, gdzie liczba 1.
1 1/4 = 5/4
Ten sam punkt ma dwa zapisy: liczba mieszana i ułamek niewłaściwy

Jak odczytać punkt

✏️ Odczytaj punkt A

  1. Punkt A leży między 2 a 3. Odcinek od 2 do 3 jest podzielony na 5 części, a A stoi na trzeciej kresce od liczby 2.
    mianownik 5, licznik 3
  2. Mamy dwie całości i 3/5.
    A = 2 3/5
  3. Jako ułamek niewłaściwy:
    2 · 5 + 3 = 13, czyli A = 13/5
23A = 2 3/5
Odcinek od 2 do 3 w piątych częściach: punkt A to 2 3/5.

🔑 Zapamiętaj: Ułamki o różnych mianownikach mogą leżeć w tym samym punkcie. 2/4 i 1/2 to ten sam punkt, a 4/4, 3/3 i 1 też. Im dalej od zera, tym liczba jest większa.

💡 Wskazówka: Licząc części, kładź palec na odstępach, a nie na kreskach. Odcinek z 4 kreskami w środku ma 5 części, bo kresek jest zawsze o jedną więcej niż odstępów.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami

Pojęcia

Gdzie na osi leży 1/2?
w połowie drogi między 0 a 1
Co mówi mianownik na osi liczbowej?
na ile równych części podzielono odcinek jednostkowy
Co mówi licznik na osi liczbowej?
ile takich części odmierzamy od zera
Gdzie leży 4/4?
w punkcie 1, bo to jedna całość
Ułamek właściwy na osi
leży między 0 a 1
Ułamek niewłaściwy na osi
leży w punkcie 1 albo dalej, na prawo od niego
Jak odczytać 1 3/5 z osi?
jedna całość i 3 piąte części odcinka od 1 do 2
Czy 2/4 i 1/2 to ten sam punkt?
tak, to różne zapisy tej samej liczby
Który punkt jest większy?
ten, który leży dalej na prawo
Ułamek 6/3 na osi
leży w punkcie 2, bo 6 : 3 = 2
Jak policzyć części odcinka?
liczymy odstępy między kreskami, a nie same kreski
Gdzie leży 3/2?
w połowie drogi między 1 a 2, bo 3/2 = 1 1/2

Sprawdź się

1. Odcinek od 0 do 1 ma 5 równych części. Punkt stoi na 3. kresce od zera. Jaki to ułamek?

  1. 3/6
  2. 3/5
  3. 5/3
  4. 2/5
Pokaż odpowiedź

B. 3/5 — Mianownik to liczba części (5), licznik to 3.

2. Punkt stoi po 1 całości i jeszcze 2 częściach z czterech. Jaka to liczba?

  1. 2 1/4
  2. 1 4/2
  3. 3/4
  4. 1 2/4
Pokaż odpowiedź

D. 1 2/4 — Jedna całość i 2/4, czyli 1 2/4 = 1 1/2.

3. Który ułamek leży najbliżej zera?

  1. 1/9
  2. 1/2
  3. 1/3
  4. 1/4
Pokaż odpowiedź

A. 1/9 — Najmniejszą część dostajemy z największego mianownika.

4. Między którymi liczbami całkowitymi leży 9/4?

  1. między 1 a 2
  2. między 3 a 4
  3. między 2 a 3
  4. między 9 a 10
Pokaż odpowiedź

C. między 2 a 3 — 8/4 = 2, a 9/4 to jeszcze 1/4 dalej.

5. Jaki ułamek leży w połowie drogi między 1 a 2?

  1. 1/2
  2. 1 1/2
  3. 2 1/2
  4. 1/4
Pokaż odpowiedź

B. 1 1/2 — Dokładnie pośrodku odcinka od 1 do 2.

Więcej pytań — razem 38 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami