Metrum i takt
Muzyka, klasa 4 · Rytmika
Najważniejsze w skrócie
Takt to odcinek utworu między dwiema pionowymi kreskami taktowymi. Wszystkie takty w utworze mieszczą tyle samo wartości rytmicznych.
Metrum zapisujemy dwiema liczbami na początku pięciolinii. Górna mówi, ile jednostek jest w takcie, a dolna, jaka to jednostka. W metrum 3/4 w takcie są trzy ćwierćnuty.
Pierwsza miara taktu jest zawsze akcentowana. W metrum 2/4 czujemy marszowe raz-dwa, w 3/4 taneczne raz-dwa-trzy jak w walcu, a 4/4 to najczęstsze metrum w muzyce popularnej.
Ważne daty
- 2/4 — dwie ćwierćnuty — marsz, polka
- 3/4 — trzy ćwierćnuty — walc, mazurek
- 4/4 — cztery ćwierćnuty — najczęstsze
- Kreska taktowa — oddziela takty
- Akcent — pada na pierwszą miarę taktu
Ważne postacie
- Kreska taktowa — granica taktu
- Podwójna kreska — koniec części lub utworu
- Metrum — dwie liczby na początku
- Akcent — pierwsza miara taktu
Pojęcia
- Co to takt?
- Odcinek utworu między dwiema kreskami taktowymi.
- Co oznaczają liczby metrum?
- Górna — ile jednostek w takcie, dolna — jaka to jednostka.
- Ile ćwierćnut jest w takcie 3/4?
- Trzy.
- Które metrum jest najczęstsze?
- 4/4.
- Jakie metrum ma walc?
- 3/4.
- Jakie metrum ma marsz?
- Zwykle 2/4 lub 4/4.
- Na którą miarę pada akcent?
- Na pierwszą miarę taktu.
- Co oznacza podwójna kreska taktowa?
- Koniec części albo całego utworu.
- Co mówi górna liczba metrum?
- Ile jednostek mieści się w takcie.
- Ile ćwierćnut mieści takt 4/4?
- Cztery.
- Gdzie zapisujemy metrum?
- Na początku pięciolinii, zaraz po kluczu.
- Co to miara?
- Jedna jednostka rytmiczna wewnątrz taktu.
Sprawdź się
1. Ile ćwierćnut mieści takt 3/4?
- Dwie
- Trzy
- Cztery
- Sześć
Pokaż odpowiedź
B. Trzy — Górna cyfra mówi, ile jednostek mieści takt, a dolna, jaka to wartość, więc 3/4 to trzy ćwierćnuty. Cztery ćwierćnuty daje dopiero metrum 4/4.
2. Dolna liczba metrum mówi…
- Ile jednostek w takcie
- Jaka to jednostka
- Jak głośno grać
- Jak szybko grać
Pokaż odpowiedź
B. Jaka to jednostka — Dolna liczba określa jednostkę miary.
3. Ile ćwierćnut mieści takt 2/4?
- Cztery
- Dwie
- Trzy
- Jedną
Pokaż odpowiedź
B. Dwie — Takie metrum ma zwykle marsz.
4. Marsz ma zwykle metrum…
- 3/4
- 2/4
- 6/8
- 5/4
Pokaż odpowiedź
B. 2/4 — Dwie miary dobrze pasują do kroku.
5. Metrum 6/8 liczy się zwykle:
- na dwa, po trzy ósemki
- na sześć równych miar
- na cztery
- na trzy
Pokaż odpowiedź
A. na dwa, po trzy ósemki — Daje to kołyszący charakter.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami