Dynamika i tempo

Muzyka, klasa 5 · Wiedza o muzyce

Najważniejsze w skrócie

Dynamika to głośność muzyki. Oznaczenia zapisujemy włoskimi skrótami: pp bardzo cicho, p cicho, mf średnio głośno, f głośno, ff bardzo głośno. Crescendo znaczy stopniowo głośniej, a diminuendo stopniowo ciszej.

Tempo to szybkość utworu, także zapisywana po włosku. Largo jest bardzo powolne, andante spokojne jak spacer, moderato umiarkowane, allegro szybkie i radosne, presto bardzo szybkie.

Zmiany tempa i dynamiki decydują o nastroju. Ten sam temat zagrany largo i pianissimo brzmi tajemniczo, a allegro i fortissimo — triumfalnie. To najprostsze narzędzia wyrazu w muzyce.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami

Ważne daty

Ważne postacie

Pojęcia

Co to dynamika?
Głośność muzyki.
Co oznacza p, a co f?
p — cicho (piano), f — głośno (forte).
Co oznacza mf?
Mezzoforte — średnio głośno.
Co oznacza crescendo?
Stopniowo coraz głośniej.
Co oznacza diminuendo?
Stopniowo coraz ciszej.
Co oznacza allegro?
Szybko, radośnie.
Co oznacza largo?
Bardzo powoli, szeroko.
Co oznacza andante?
Spokojnie, w tempie spacerowym.
Co oznacza skrót ff?
Fortissimo — bardzo głośno.
Co oznacza moderato?
Tempo umiarkowane.
Które oznaczenie jest cichsze: p czy pp?
pp — pianissimo, czyli bardzo cicho.
W jakim języku zapisuje się oznaczenia dynamiki i tempa?
Po włosku.

Sprawdź się

1. Oznaczenie f znaczy…

  1. Cicho
  2. Głośno
  3. Szybko
  4. Wolno
Pokaż odpowiedź

B. Głośno — Skrót f pochodzi od włoskiego forte, czyli głośno. Cicho oznacza p, od piano, a szybkość zapisuje się osobnymi słowami.

2. pp oznacza…

  1. Bardzo cicho
  2. Bardzo głośno
  3. Powtórz
  4. Pauza
Pokaż odpowiedź

A. Bardzo cicho — Podwojone p, czyli pianissimo, znaczy bardzo cicho, jeszcze ciszej niż samo piano. Bardzo głośno oznacza ff.

3. Oznaczenie ff znaczy…

  1. Bardzo cicho
  2. Bardzo głośno
  3. Średnio cicho
  4. Stopniowo głośniej
Pokaż odpowiedź

B. Bardzo głośno — Najgłośniejsze z podstawowych oznaczeń.

4. Oznaczenia dynamiki i tempa zapisujemy w języku…

  1. Polskim
  2. Włoskim
  3. Niemieckim
  4. Angielskim
Pokaż odpowiedź

B. Włoskim — Rozumieją je muzycy na całym świecie.

5. „A tempo" oznacza:

  1. powrót do poprzedniego tempa
  2. przyspieszenie
  3. zwolnienie
  4. zatrzymanie
Pokaż odpowiedź

A. powrót do poprzedniego tempa — A tempo przywraca tempo sprzed zmiany, zwykle po stopniowym zwolnieniu. Przyspieszenie zapisuje się jako accelerando.

Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami