Perspektywa zbieżna

Plastyka, klasa 5 · Kompozycja

Najważniejsze w skrócie

Perspektywa zbieżna to system pokazywania głębi, w którym równoległe linie (np. tory, ulice) zbiegają się w jednym punkcie na linii horyzontu.

Perspektywa z jednym punktem zbiegu nadaje się do widoków wzdłuż jednej osi, np. korytarza. Perspektywa z dwoma punktami pokazuje bryłę pod kątem, jak róg budynku.

Zasadę perspektywy zbieżnej opracowali twórcy renesansu — wcześniej malarze nie potrafili tak dokładnie i matematycznie pokazać głębi przestrzeni.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami
Malowidło z postaciami przy długim stole
Leonardo da Vinci, „Ostatnia Wieczerza" — perspektywa zbieżna (Autor: Leonardo da Vinci, Public domain, źródło)

Ważne daty

Ważne postacie

Pojęcia

Co to perspektywa zbieżna?
System pokazywania głębi, w którym równoległe linie zbiegają się w jednym punkcie.
Gdzie leży punkt zbiegu?
Na linii horyzontu.
Do jakiego widoku pasuje perspektywa z jednym punktem zbiegu?
Do widoku wzdłuż jednej osi, np. korytarza.
Do jakiego widoku pasuje perspektywa z dwoma punktami zbiegu?
Do bryły widzianej pod kątem, np. rogu budynku.
Kto opracował zasadę perspektywy zbieżnej?
Twórcy renesansu.
Dlaczego przed renesansem malarze gorzej pokazywali głębię?
Bo nie znali jeszcze matematycznej zasady perspektywy zbieżnej.
Co dzieje się z równoległymi liniami w perspektywie zbieżnej?
Zbiegają się w jednym punkcie.
Czy perspektywa zbieżna jest systemem matematycznym?
Tak.
W jakiej epoce opracowano perspektywę zbieżną?
W renesansie.
Ile punktów zbiegu ma bryła widziana pod kątem?
Dwa.
Co dzieje się z odległościami między elementami w oddali?
Wydają się coraz mniejsze.
Czy punkt zbiegu musi mieścić się w kadrze?
Nie — bywa poza obrazem.

Sprawdź się

1. Perspektywa zbieżna pokazuje głębię poprzez…

  1. Zmianę koloru tylko
  2. Zbieganie się równoległych linii w punkcie
  3. Brak jakichkolwiek linii
  4. Zmianę formatu kartki
Pokaż odpowiedź

B. Zbieganie się równoległych linii w punkcie — To jej podstawowa zasada.

2. Perspektywa z dwoma punktami zbiegu pasuje do…

  1. Widoku wprost
  2. Bryły widzianej pod kątem
  3. Samego nieba
  4. Płaskiego wzoru
Pokaż odpowiedź

B. Bryły widzianej pod kątem — To typowe zastosowanie tej perspektywy.

3. Przed renesansem malarze pokazywali głębię…

  1. Doskonale
  2. Mniej przekonująco
  3. Wyłącznie w rzeźbie
  4. Za pomocą fotografii
Pokaż odpowiedź

B. Mniej przekonująco — Postacie dalsze bywały tej samej wielkości co bliskie.

4. Linie równoległe do horyzontu w perspektywie…

  1. Zbiegają się w punkcie
  2. Pozostają poziome
  3. Znikają
  4. Stają się pionowe
Pokaż odpowiedź

B. Pozostają poziome — Zbiegają się tylko linie biegnące od widza w dal.

5. Widok narożnika budynku rysujemy w perspektywie o:

  1. dwóch punktach zbiegu
  2. jednym punkcie zbiegu
  3. braku punktu zbiegu
  4. trzech horyzontach
Pokaż odpowiedź

A. dwóch punktach zbiegu — Każda ściana ma swój punkt zbiegu.

Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami