Pochodzenie człowieka
Biologia, klasa 8 · Ewolucja
Najważniejsze w skrócie
Człowiek rozumny (Homo sapiens) należy do ssaków naczelnych. Najbliżej spokrewnionym z nami gatunkiem jest szympans — nasze DNA jest w około 98% podobne. Nie pochodzimy jednak od małp człekokształtnych żyjących dziś; mamy z nimi wspólnego przodka, który żył kilka milionów lat temu w Afryce.
Cechy, które wyróżniają człowieka, to dwunożność i wyprostowana postawa, przeciwstawny kciuk umożliwiający precyzyjny chwyt, duży mózg oraz mowa artykułowana. Do najważniejszych kopalnych przedstawicieli naszej linii należą australopiteki (m.in. słynna Lucy), Homo habilis — twórca pierwszych narzędzi, Homo erectus — który opanował ogień i wywędrował z Afryki, oraz neandertalczyk, żyjący w Europie równolegle z Homo sapiens. Wszyscy współcześni ludzie należą do jednego gatunku, a różnice między nami są niewielkie.

Pojęcia
- Homo sapiens
- Człowiek rozumny — gatunek wszystkich współczesnych ludzi.
- Naczelne
- Rząd ssaków, do którego należą małpy i człowiek.
- Najbliższy krewny człowieka
- Szympans — około 98% podobieństwa DNA.
- Czy człowiek pochodzi od szympansa?
- Nie — mamy wspólnego przodka.
- Dwunożność
- Poruszanie się na dwóch kończynach; wyprostowana postawa.
- Przeciwstawny kciuk
- Umożliwia precyzyjny chwyt i posługiwanie się narzędziami.
- Australopitek
- Wczesny przedstawiciel linii człowieka; chodził na dwóch nogach.
- Lucy
- Słynny szkielet australopiteka znaleziony w Etiopii.
- Homo habilis
- Człowiek zręczny — twórca pierwszych narzędzi kamiennych.
- Homo erectus
- Człowiek wyprostowany — opanował ogień, wywędrował z Afryki.
- Neandertalczyk
- Gatunek żyjący w Europie równolegle z człowiekiem rozumnym.
- Kolebka ludzkości
- Afryka — tam powstała linia człowieka.
Sprawdź się
1. Do jakiej grupy ssaków należy człowiek?
- Do naczelnych
- Do gryzoni
- Do drapieżnych
- Do owadożernych
Pokaż odpowiedź
A. Do naczelnych — Razem z małpami.
2. Na jakim kontynencie powstała linia człowieka?
- W Afryce
- W Europie
- W Azji
- W Australii
Pokaż odpowiedź
A. W Afryce — Stamtąd ludzie rozeszli się po świecie.
3. Co osiągnął Homo erectus?
- Opanował ogień i wywędrował z Afryki
- Wynalazł pismo
- Udomowił konia
- Zbudował pierwsze miasta
Pokaż odpowiedź
A. Opanował ogień i wywędrował z Afryki — Nazwa znaczy „człowiek wyprostowany".
4. Jak zmieniała się objętość mózgu w linii człowieka?
- Rosła
- Malała
- Nie zmieniała się
- Zmieniała się losowo
Pokaż odpowiedź
A. Rosła — Największy mózg ma Homo sapiens.
5. Człowiek należy do rzędu:
- gryzoni
- naczelnych
- drapieżnych
- parzystokopytnych
Pokaż odpowiedź
B. naczelnych — Wraz z małpami i lemurami.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami