Skala pH i wskaźniki

Odczyn roztworu opisujemy skalą pH od 0 do 14. Wartości poniżej 7 oznaczają odczyn kwasowy, dokładnie 7 — obojętny, a powyżej 7 — zasadowy. Im dalej od siódemki, tym mocniejszy odczyn: sok z cytryny ma pH około 2, czysta woda 7, a roztwór mydła około 10.

Odczyn rozpoznajemy wskaźnikami — substancjami, które zmieniają barwę. Oranż metylowy w kwasie jest czerwony, a w zasadzie żółty. Fenoloftaleina w kwasie i w wodzie pozostaje bezbarwna, a w zasadzie robi się malinowa. Papierek uniwersalny od razu podaje przybliżoną wartość pH. Reakcja kwasu z zasadą to zobojętnianie: powstaje sól i woda, a pH zbliża się do 7.

Zakres skali pH

od 0 do 14

pH roztworu kwasowego

mniejsze od 7

pH roztworu obojętnego

równe 7

pH roztworu zasadowego

większe od 7

Oranż metylowy w kwasie

czerwony

Oranż metylowy w zasadzie

żółty

Fenoloftaleina w zasadzie

malinowa (różowa)

Fenoloftaleina w kwasie

bezbarwna

Lakmus w kwasie i w zasadzie

czerwony w kwasie, niebieski w zasadzie

Co to jest zobojętnianie?

reakcja kwasu z zasadą — powstaje sól i woda

Przybliżone pH soku z cytryny

około 2 — silnie kwasowe

Do czego służy papierek uniwersalny?

do szybkiego określenia przybliżonej wartości pH

1. Jaki jest zakres skali pH?

1. od 0 do 14
2. od 1 do 10
3. od −7 do 7
4. od 0 do 100

2. Jak zabarwia się fenoloftaleina w roztworze zasadowym?

1. na malinowo
2. na żółto
3. na niebiesko
4. pozostaje bezbarwna

3. Roztwór mydła ma pH około 10. Jaki ma odczyn?

1. zasadowy
2. kwasowy
3. obojętny
4. nie da się określić

4. Które pH ma sok z cytryny?

1. około 2
2. około 7
3. około 10
4. około 13

5. Dlaczego kwaśne deszcze szkodzą roślinom?

1. obniżają pH gleby poniżej wartości korzystnej dla korzeni
2. podnoszą pH gleby do 14
3. zamrażają wodę w glebie
4. nie mają wpływu na pH