Tlenki

Tlenki to związki pierwiastka z tlenem. Dzielą się na tlenki metali (np. tlenek wapnia CaO, tlenek żelaza — rdza) i tlenki niemetali (np. dwutlenek węgla CO₂, tlenek siarki). Tlenki powstają m.in. podczas spalania i utleniania (np. rdzewienie żelaza).

Wiele tlenków reaguje z wodą: tlenki niemetali często tworzą kwasy, a tlenki metali — wodorotlenki (zasady). Dwutlenek węgla rozpuszczony w wodzie daje wodę gazowaną, a jego nadmiar w atmosferze wpływa na klimat. Tlenek wapnia (wapno palone) używany jest w budownictwie.

Tlenek

Związek pierwiastka z tlenem.

Tlenek metalu

Np. tlenek wapnia CaO, tlenek żelaza (rdza).

Tlenek niemetalu

Np. dwutlenek węgla CO₂, tlenek siarki.

Rdza

Tlenek żelaza powstający przy utlenianiu.

CO₂ + woda

Daje odczyn kwasowy (woda gazowana).

Wapno palone

Tlenek wapnia (CaO) — używany w budownictwie.

Tlenek żelaza(III)

Fe₂O₃ — główny składnik rdzy.

Tlenek siarki(IV)

SO₂ — gaz powstający przy spalaniu siarki, współsprawca kwaśnych deszczy.

Tlenek glinu

Al₂O₃ — trwała warstwa chroniąca glin przed dalszą korozją.

Utlenianie

Reakcja pierwiastka lub związku z tlenem.

Tlenki zasadowe

Tlenki metali, które z wodą dają wodorotlenki, np. CaO.

Tlenki kwasowe

Tlenki niemetali, które z wodą dają kwasy, np. SO₃.

1. Tlenek to związek pierwiastka z:

1. wodorem
2. tlenem
3. chlorem
4. azotem

2. Tlenki niemetali z wodą często tworzą:

1. kwasy
2. metale
3. gazy szlachetne
4. sole kuchenne

3. Co powstaje w reakcji CaO z wodą?

1. wodorotlenek wapnia Ca(OH)₂
2. węglan wapnia
3. chlorek wapnia
4. wodór

4. Tlenek węgla(II) ma wzór:

1. CO
2. CO₂
3. CaO
4. C₂O

5. Jaką wartościowość ma azot w tlenku N₂O₅?

1. III
2. IV
3. V
4. II