Węglowodory — alkany, alkeny, alkiny

Węglowodory zbudowane są wyłącznie z węgla i wodoru. Alkany mają same wiązania pojedyncze i wzór ogólny CnH₂n₊₂, alkeny zawierają jedno wiązanie podwójne (CnH₂n), a alkiny — potrójne (CnH₂n₋₂).

Kolejne związki w szeregu homologicznym różnią się o grupę CH₂, a ich nazwy tworzy odpowiednia końcówka: -an, -en, -yn. Węglowodory nienasycone odbarwiają wodę bromową i łatwo ulegają polimeryzacji — tak z etenu powstaje polietylen.

Węglowodór

Związek zbudowany wyłącznie z węgla i wodoru.

Szereg homologiczny

Rodzina związków o tym samym wzorze ogólnym, różniących się kolejno o grupę CH₂.

Wzór ogólny alkenów

CnH₂n — zawierają jedno wiązanie podwójne.

Wzór ogólny alkinów

CnH₂n₋₂ — zawierają jedno wiązanie potrójne.

Końcówki nazw

-an dla alkanów, -en dla alkenów, -yn dla alkinów.

Butan

C₄H₁₀ — alkan używany w zapalniczkach i turystycznych kuchenkach.

Etyn (acetylen)

C₂H₂ — alkin palony w palnikach do spawania metali.

Próba z wodą bromową

Węglowodór nienasycony odbarwia brunatną wodę bromową, nasycony nie.

Polimeryzacja

Łączenie wielu cząsteczek związku nienasyconego w długi łańcuch polimeru.

Polietylen

Polimer etenu — folie, worki, butelki i pojemniki.

Ropa naftowa

Mieszanina węglowodorów rozdzielana na frakcje przez destylację.

Gaz ziemny

Paliwo, którego głównym składnikiem jest metan.

1. Węglowodory zbudowane są wyłącznie z:

1. węgla i wodoru
2. węgla i tlenu
3. wodoru i tlenu
4. węgla, wodoru i azotu

2. Kolejne związki w szeregu homologicznym różnią się o:

1. grupę CH₂
2. atom tlenu
3. grupę OH
4. cząsteczkę wody

3. Propen ma wzór:

1. C₃H₆
2. C₃H₈
3. C₃H₄
4. C₂H₄

4. Głównym składnikiem gazu ziemnego jest:

1. metan
2. propan
3. eten
4. acetylen

5. Ile atomów wodoru zawiera cząsteczka heksanu?

1. 14
2. 12
3. 16
4. 10