Dąbrowski i Wybicki — Legiony Polskie we Włoszech
Historia, klasa 4 · 1797–1806
Najważniejsze w skrócie
Po trzecim rozbiorze w 1795 r. Polska zniknęła z map Europy. Tysiące żołnierzy i oficerów nie pogodziło się z tym i wyjechało za granicę, licząc, że wojna przywróci im ojczyznę. Największe nadzieje budził Napoleon Bonaparte, który prowadził wtedy zwycięską kampanię we Włoszech.
W 1797 r. generał Jan Henryk Dąbrowski utworzył we Włoszech Legiony Polskie. Żołnierze nosili polskie mundury i komendy słyszeli po polsku, a na naramiennikach widniał napis mówiący, że ludzie wolni są braćmi. Do legionów trafiali chłopi, mieszczanie i szlachta; wielu uczyło się tam czytać. Legiony walczyły u boku Francji, ale marzyły o powrocie do kraju.
W lipcu 1797 r. w miasteczku Reggio nell’Emilia Józef Wybicki napisał dla legionistów „Pieśń Legionów Polskich we Włoszech”. Zaczynała się od słów, że Polska nie zginęła, póki żyją ci, którzy o nią walczą, i wymieniała Dąbrowskiego prowadzącego wojsko do kraju. Pieśń śpiewano w obozach, potem w powstaniach, a w 1927 r. została oficjalnym hymnem państwowym Polski — Mazurkiem Dąbrowskiego.
Ważne daty
- 1795 — Trzeci rozbiór — Polska znika z mapy Europy.
- 1797 — Dąbrowski tworzy Legiony Polskie we Włoszech.
- lipiec 1797 — Wybicki pisze pieśń legionów w Reggio nell’Emilia.
- 1806 — Dąbrowski wzywa Wielkopolan do powstania przeciw Prusom.
- 1927 — Pieśń zostaje oficjalnym hymnem Polski.
Ważne postacie
- Jan Henryk Dąbrowski — Generał, twórca Legionów Polskich we Włoszech.
- Józef Wybicki — Autor słów pieśni legionów.
- Napoleon Bonaparte — Francuski wódz, z którym legiony wiązały nadzieje.
Pojęcia
- Kto utworzył Legiony Polskie we Włoszech?
- Generał Jan Henryk Dąbrowski.
- W którym roku powstały Legiony Polskie?
- W 1797 r.
- Dlaczego Polacy wyjeżdżali wtedy za granicę?
- Po rozbiorach nie było państwa; liczyli, że wojna je przywróci.
- U boku jakiego państwa walczyły legiony?
- U boku Francji, w czasach Napoleona Bonaparte.
- Kto napisał słowa pieśni legionów?
- Józef Wybicki.
- Gdzie powstała pieśń legionów?
- W miasteczku Reggio nell’Emilia we Włoszech.
- Jak dziś nazywa się ta pieśń?
- Mazurek Dąbrowskiego — hymn Polski.
- Od kiedy Mazurek Dąbrowskiego jest hymnem państwowym?
- Od 1927 r.
- O czym mówi początek hymnu?
- Że Polska nie zginęła, póki żyją ci, którzy o nią walczą.
- Czyje nazwisko pada w hymnie?
- Generała Dąbrowskiego, prowadzącego wojsko do kraju.
- Jakim tańcem jest mazurek?
- Polskim tańcem w takcie trzymiarowym, żywym i skocznym.
- Kto służył w legionach?
- Chłopi, mieszczanie i szlachta — ludzie z różnych stanów.
Sprawdź się
1. Legiony Polskie we Włoszech utworzył:
- Jan Henryk Dąbrowski
- Tadeusz Kościuszko
- Józef Poniatowski
- Romuald Traugutt
Pokaż odpowiedź
A. Jan Henryk Dąbrowski — Dąbrowski zorganizował legiony w 1797 r. przy armii francuskiej.
2. Pieśń legionów powstała w miejscowości:
- Reggio nell’Emilia
- Wenecja
- Neapol
- Mediolan
Pokaż odpowiedź
A. Reggio nell’Emilia — Tam stacjonowały wtedy oddziały Dąbrowskiego.
3. Mazurek to taniec:
- w takcie trzymiarowym
- wolny i marszowy
- wykonywany tylko na dworze królewskim
- pochodzenia włoskiego
Pokaż odpowiedź
A. w takcie trzymiarowym — Żywy rytm mazurka nadaje hymnowi energiczny charakter.
4. Podczas hymnu państwowego należy:
- siedzieć
- stać w postawie zasadniczej
- rozmawiać po cichu
- wyjść z sali
Pokaż odpowiedź
B. stać w postawie zasadniczej — Hymn jest symbolem państwa, tak jak flaga i godło.
5. Wódz, z którym legiony wiązały nadzieje, to:
- Napoleon Bonaparte
- car Aleksander I
- Fryderyk Wielki
- Maria Teresa
Pokaż odpowiedź
A. Napoleon Bonaparte — Jego zwycięstwa zapowiadały zmianę granic w Europie.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami