Energia i jej źródła

Przyroda, klasa 4 · Zjawiska przyrodnicze

Najważniejsze w skrócie

Energia jest potrzebna, żeby cokolwiek się poruszało, grzało lub świeciło. Dostajemy ją z jedzenia, a urządzenia — z prądu, paliwa albo baterii. Energii nie da się zobaczyć, ale widać jej skutki.

Źródła energii dzielimy na odnawialne i nieodnawialne. Odnawialne — Słońce, wiatr, woda, biomasa — nie kończą się i mało zanieczyszczają. Nieodnawialne — węgiel, ropa naftowa, gaz ziemny — kiedyś się wyczerpią, a ich spalanie zanieczyszcza powietrze.

Najtańsza i najczystsza jest energia, której nie zużyjemy. Dlatego gasimy światło, wyłączamy ładowarki, zakręcamy wodę i ocieplamy domy — to oszczędzanie energii.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami
Turbiny wiatrowe na polu
Turbiny wiatrowe — energia z wiatru (Autor: Kuroczynski, CC BY-SA 4.0, źródło)

Pojęcia

Do czego potrzebna jest energia?
Do ruchu, ogrzewania, świecenia i pracy urządzeń.
Skąd człowiek czerpie energię?
Z pożywienia.
Wymień odnawialne źródła energii.
Słońce, wiatr, woda, biomasa, ciepło wnętrza Ziemi.
Wymień nieodnawialne źródła energii.
Węgiel kamienny i brunatny, ropa naftowa, gaz ziemny.
Dlaczego źródła nieodnawialne trzeba oszczędzać?
Ich zapasy się kończą, a spalanie zanieczyszcza powietrze.
Co zamienia energię Słońca na prąd?
Panel fotowoltaiczny (ogniwo słoneczne).
Co napędza turbinę elektrowni wiatrowej?
Wiatr.
Co napędza turbinę elektrowni wodnej?
Płynąca woda, spadająca z zapory.
Skąd bierze się energia w baterii?
Z przemian chemicznych zachodzących w jej wnętrzu.
Podaj trzy sposoby oszczędzania energii w domu.
Gasić światło, wyłączać urządzenia z gniazdka, używać żarówek LED.
Co to jest energia słoneczna?
Energia docierająca ze Słońca w postaci światła i ciepła.
Dlaczego rośliny są ważne w obiegu energii?
Zamieniają energię Słońca na pokarm podczas fotosyntezy.

Sprawdź się

1. Skąd człowiek czerpie energię do życia?

  1. Z pożywienia
  2. Z prądu w gniazdku
  3. Z powietrza
  4. Ze snu
Pokaż odpowiedź

A. Z pożywienia — Pokarm dostarcza energii wszystkim komórkom ciała.

2. Co zamienia światło słoneczne na prąd?

  1. Wiatrak
  2. Panel fotowoltaiczny
  3. Turbina wodna
  4. Piec węglowy
Pokaż odpowiedź

B. Panel fotowoltaiczny — Ogniwa słoneczne produkują energię elektryczną.

3. Jaką energię wykorzystuje wiatrak?

  1. Energię wiatru
  2. Energię wody
  3. Energię chemiczną
  4. Energię jądrową
Pokaż odpowiedź

A. Energię wiatru — Wiatr obraca śmigła połączone z generatorem.

4. Gdzie wyrzucamy zużyte baterie?

  1. Do kosza na śmieci zmieszane
  2. Do specjalnego pojemnika na baterie
  3. Do kompostownika
  4. Do zlewu
Pokaż odpowiedź

B. Do specjalnego pojemnika na baterie — Zawierają metale ciężkie — to odpad niebezpieczny.

5. Energia elektryczna dociera do domów przez:

  1. Rury wodociągowe
  2. Linie energetyczne
  3. Kanały wentylacyjne
  4. Światłowody telewizyjne
Pokaż odpowiedź

B. Linie energetyczne — Prąd płynie przewodami z elektrowni do odbiorców.

Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.

▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami