Pismo techniczne i opis rysunku
Technika, klasa 5 · Dokumentacja techniczna
Najważniejsze w skrócie
Pismo techniczne jest znormalizowane, żeby każdy odczytał rysunek tak samo. Litery są proste albo pochylone o 75°, o jednakowej wysokości i grubości linii. Nie stosujemy ozdobników ani własnego charakteru pisma.
Na rysunku technicznym używamy różnych rodzajów linii. Gruba ciągła to widoczny zarys przedmiotu. Cienka ciągła to linie wymiarowe i pomocnicze. Kreskowa oznacza krawędzie niewidoczne, a punktowa — osie symetrii.
Każdy rysunek ma tabliczkę rysunkową w prawym dolnym rogu: nazwa przedmiotu, skala, autor, data, numer rysunku. Bez tabliczki rysunek nie jest dokumentem technicznym.

Ważne daty
- Gruba ciągła — widoczny zarys przedmiotu
- Cienka ciągła — linie wymiarowe i pomocnicze
- Kreskowa — krawędzie niewidoczne
- Punktowa (osiowa) — osie symetrii i osie otworów
- Tabliczka — prawy dolny róg arkusza
Ważne postacie
- Pismo proste — litery ustawione pionowo
- Pismo pochyłe — nachylone o 75° do poziomu
- Tabliczka rysunkowa — nazwa, skala, autor, data
- Format A4 — 210 × 297 mm, podstawowy arkusz
Pojęcia
- Jaki jest kąt pochylenia pisma pochyłego?
- 75° do poziomu.
- Jaką linią rysujemy widoczny zarys przedmiotu?
- Grubą linią ciągłą.
- Co oznacza linia kreskowa?
- Krawędź niewidoczną.
- Co oznacza linia punktowa (osiowa)?
- Oś symetrii lub oś otworu.
- Gdzie umieszczamy tabliczkę rysunkową?
- W prawym dolnym rogu arkusza.
- Jakie wymiary ma arkusz A4?
- 210 × 297 mm.
- Po co pismo techniczne jest znormalizowane?
- Żeby każdy odczytał rysunek jednakowo.
- Jaką linią rysujemy wymiary?
- Cienką ciągłą.
- Jaki jest kąt pisma technicznego prostego?
- 0° — litery stoją pionowo.
- Co podajemy w tabliczce rysunkowej?
- Nazwę przedmiotu, skalę, autora i datę.
- Do czego służy cienka linia ciągła?
- Do linii wymiarowych, pomocniczych i kreskowania.
- Jak powstaje format A3?
- Z dwóch arkuszy A4 — jest od A4 dwa razy większy.
Sprawdź się
1. Widoczny zarys przedmiotu rysujemy:
- linią kreskową
- grubą linią ciągłą
- linią punktową
- linią falistą
Pokaż odpowiedź
B. grubą linią ciągłą — Gruba ciągła pokazuje to, co widać z zewnątrz.
2. Format A4 ma wymiary:
- 148 × 210 mm
- 210 × 297 mm
- 297 × 420 mm
- 100 × 200 mm
Pokaż odpowiedź
B. 210 × 297 mm — Kartka A4 mierzy 210 na 297 milimetrów i jest podstawowym formatem zeszytowym. Połowa tej kartki to A5 o wymiarach 148 na 210 mm.
3. Pismo techniczne proste jest nachylone o…
- 75°
- 0° — stoi pionowo
- 45°
- 90° w lewo
Pokaż odpowiedź
B. 0° — stoi pionowo — Odmiana prosta stoi pionowo, pochyła jest nachylona o 75°.
4. Wysokość liter w piśmie technicznym dobieramy…
- Dowolnie
- Z ustalonego szeregu, np. 3,5 · 5 · 7 mm
- Zawsze 1 mm
- Zawsze 20 mm
Pokaż odpowiedź
B. Z ustalonego szeregu, np. 3,5 · 5 · 7 mm — Znormalizowany szereg wysokości zapewnia jednolity wygląd rysunków.
5. Która wysokość pisma jest znormalizowana?
- 3 mm
- 3,5 mm
- 4 mm
- 6 mm
Pokaż odpowiedź
B. 3,5 mm — Kolejne wysokości rosną w stałym stosunku.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami