Energia w domu — rachunek i oszczędzanie
Technika, klasa 6 · Elektrotechnika
Najważniejsze w skrócie
Zużycie energii elektrycznej liczymy w kilowatogodzinach (kWh). Urządzenie o mocy 1000 W (1 kW) pracujące przez godzinę zużywa 1 kWh. Żeby policzyć koszt, mnożymy zużycie przez cenę 1 kWh z rachunku.
Klasy energetyczne urządzeń oznaczamy literami od A do G — A to najoszczędniejsze. Etykieta energetyczna podaje też roczne zużycie w kWh, co pozwala porównać dwa urządzenia przed zakupem.
Największymi odbiornikami w domu są urządzenia grzejne: czajnik, piekarnik, żelazko, suszarka. Oświetlenie LED zużywa około ośmiu razy mniej energii niż stara żarówka o tej samej jasności. Urządzenia w trybie czuwania też pobierają prąd.

Ważne daty
- 1 kW — 1000 W
- 1 kWh — praca urządzenia 1 kW przez 1 godzinę
- Klasa A — najbardziej energooszczędna
- Klasa G — najmniej energooszczędna
- Tryb czuwania — urządzenie wyłączone pilotem nadal pobiera prąd
Ważne postacie
- Żarówka LED — ok. 8 razy mniej energii niż żarowa
- Czajnik — ok. 2000 W, krótko, ale intensywnie
- Pralka — największe zużycie przy grzaniu wody
- Etykieta energetyczna — klasa i roczne zużycie w kWh
Pojęcia
- Co to jest kilowatogodzina?
- Energia zużyta przez urządzenie 1 kW w ciągu godziny.
- Ile watów ma 1 kilowat?
- 1000 W.
- Która klasa energetyczna jest najlepsza?
- A.
- Ile energii zużyje piekarnik 2 kW przez 2 godziny?
- 4 kWh.
- Ile mniej prądu zużywa LED od żarówki żarowej?
- Około ośmiu razy.
- Czy urządzenie w trybie czuwania pobiera prąd?
- Tak, choć niewiele.
- Co podaje etykieta energetyczna?
- Klasę i roczne zużycie energii w kWh.
- Jak policzyć koszt energii?
- Zużycie w kWh razy cena 1 kWh.
- Co mierzy licznik energii?
- Zużycie energii elektrycznej w kilowatogodzinach.
- Ile energii zużyje czajnik 2 kW przez 15 minut?
- 0,5 kWh (2 kW × 0,25 h).
- Co to jest taryfa nocna?
- Niższa cena energii w wybranych godzinach doby.
- Jak porównać dwie lodówki przed zakupem?
- Sprawdzić roczne zużycie w kWh na etykiecie energetycznej.
Sprawdź się
1. 1 kWh to energia zużyta przez urządzenie o mocy:
- 100 W przez całą godzinę
- 1000 W przez godzinę
- 1000 W przez minutę
- 1 W przez dobę
Pokaż odpowiedź
B. 1000 W przez godzinę — Kilowatogodzina to praca urządzenia o mocy 1000 W przez pełną godzinę. Urządzenie 100 W potrzebowałoby na to dziesięciu godzin.
2. Żarówka LED w porównaniu z żarową zużywa:
- tyle samo
- dwa razy więcej
- około ośmiu razy mniej
- tylko nieznacznie mniej
Pokaż odpowiedź
C. około ośmiu razy mniej — LED zamienia w światło znacznie większą część energii.
3. Licznik energii mierzy…
- Napięcie
- Zużycie energii elektrycznej w kWh
- Chwilową moc wszystkich urządzeń w domu
- Natężenie
Pokaż odpowiedź
B. Zużycie energii elektrycznej w kWh — Licznik sumuje zużytą energię w kilowatogodzinach.
4. Czajnik 2 kW pracujący 15 minut zużyje…
- 2 kWh
- 0,5 kWh
- 0,25 kWh
- 8 kWh
Pokaż odpowiedź
B. 0,5 kWh — Piętnaście minut to ćwierć godziny, więc liczymy 2 kilowaty razy 0,25 godziny i wychodzi 0,5 kWh. Wynik 0,25 kWh pasowałby do czajnika o mocy 1 kW.
5. Ile kosztuje 6 kWh przy cenie 1 zł za kWh?
- 0,6 zł
- 6 zł
- 60 zł
- 600 zł
Pokaż odpowiedź
B. 6 zł — Koszt to zużycie pomnożone przez cenę jednostkową, czyli 6 kWh razy 1 zł, co daje 6 zł. Wynik 60 zł oznaczałby cenę 10 zł za kilowatogodzinę.
Więcej pytań — razem 50 fiszek, pytań i zdań prawda/fałsz — czeka w ćwiczeniach.
▶ Ćwicz ten temat fiszki, quiz i prawda/fałsz — z wynikiem i powtórkami